Σύμφωνα με πρόσφατα στοιχεία, ο μέσος άνθρωπος περνά 4 έως 6 ώρες την ημέρα μπροστά σε μια οθόνη – δηλαδή περίπου 70 ημέρες τον χρόνο. Η διαρκής αυτή χρήση αφήνει το αποτύπωμά της στις συσκευές, καθώς άχρηστα αρχεία, διπλές φωτογραφίες και ξεχασμένες εφαρμογές συσσωρεύονται με την πάροδο του χρόνου, καταλαμβάνοντας πολύτιμο αποθηκευτικό χώρο και επιβαρύνοντας την απόδοσή τους.
Ωστόσο, παρότι οι επιπτώσεις αυτές είναι εμφανείς, ο τακτικός ψηφιακός καθαρισμός δεν αποτελεί ακόμη συνήθεια για τους περισσότερους χρήστες. Οι ειδικοί της Kaspersky εξηγούν γιατί ο συστηματικός «ψηφιακός καθαρισμός» δεν συμβάλλει μόνο στη βελτίωση των επιδόσεων των συσκευών, αλλά και στην ενίσχυση της ασφάλειάς τους.
Ποιες είναι οι πιο συνηθισμένες πρακτικές ψηφιακού καθαρισμού;
Τα στοιχεία της Kaspersky δείχνουν ότι το 83% των συμμετεχόντων ενημερώνει τακτικά το λειτουργικό σύστημα και τις εφαρμογές του. Οι ειδικοί στην κυβερνοασφάλεια επισημαίνουν ότι η συγκεκριμένη πρακτική είναι ιδιαίτερα σημαντική, καθώς όταν ένα λειτουργικό σύστημα ή μια εφαρμογή φτάσει στο τέλος του κύκλου ζωής της (end of life), παύει να λαμβάνει ενημερώσεις και διορθώσεις ασφαλείας. Ως αποτέλεσμα, νέες ευπάθειες παραμένουν χωρίς αντιμετώπιση, αυξάνοντας τον κίνδυνο εκμετάλλευσής τους από κυβερνοεγκληματίες.
Το 80% των ερωτηθέντων διαγράφει εφαρμογές που δεν χρησιμοποιεί ή χρησιμοποιεί σπάνια, ενώ το 79% καθαρίζει το ιστορικό περιήγησης και την προσωρινή μνήμη (cache), ταξινομεί φωτογραφίες και βίντεο ή αφαιρεί διπλότυπα αρχεία. Παράλληλα, το 69% φροντίζει για την καλύτερη διαχείριση των αρχείων και των email του. Η διαγραφή παλιών αρχείων και φωτογραφιών απελευθερώνει αποθηκευτικό χώρο, ενώ η σωστή διαχείριση του ψηφιακού περιεχομένου κάνει τη χρήση της συσκευής πιο εύκολη και αποτελεσματική. Μια τακτοποιημένη συσκευή όχι μόνο διευκολύνει τον εντοπισμό σημαντικών αρχείων, αλλά συμβάλλει και στη σταθερότητα του συστήματος και στην ενίσχυση της ασφάλειας.
Μόλις το 60% των συμμετεχόντων ελέγχει ή διαγράφει παλιούς διαδικτυακούς λογαριασμούς, παρότι οι ξεχασμένοι λογαριασμοί – ιδιαίτερα όταν χρησιμοποιούν επαναχρησιμοποιούμενους κωδικούς πρόσβασης – μπορούν να αποτελέσουν εύκολη «πόρτα εισόδου» για κυβερνοεγκληματίες. Επιπλέον, το 58% αφαιρεί αποθηκευμένες μεθόδους πληρωμής, μια πρακτική που συμβάλλει στην προστασία των οικονομικών δεδομένων σε περίπτωση παραβίασης κάποιου λογαριασμού.
Η δημιουργία αντιγράφων ασφαλείας (backup) παραμένει ακόμη λιγότερο διαδεδομένη πρακτική. Μόλις το 35% των ερωτηθέντων δημιουργεί τακτικά αντίγραφα ασφαλείας των σημαντικών δεδομένων του, αφήνοντας πολύτιμες πληροφορίες εκτεθειμένες σε περίπτωση απώλειας ή βλάβης της συσκευής. Αν και το 63% δηλώνει ότι μεταφέρει αρχεία σε εξωτερικά μέσα αποθήκευσης ή υπηρεσίες cloud, οι ειδικοί της Kaspersky επισημαίνουν ότι μια πραγματικά αποτελεσματική στρατηγική δημιουργίας αντιγράφων ασφαλείας απαιτεί την αποθήκευση κρίσιμων δεδομένων σε περισσότερες από μία ξεχωριστές τοποθεσίες.
Το πιο ανησυχητικό εύρημα είναι ότι μόνο το 36% των χρηστών αλλάζει τους κωδικούς πρόσβασής του σε τακτική βάση. Σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα της Kaspersky, περισσότεροι από τους μισούς κωδικούς πρόσβασης μπορούν να παραβιαστούν σε λιγότερο από μία ώρα, λόγω της χρήσης κοινών μοτίβων και χαρακτήρων, αλλά και επειδή δεν διαθέτουν την απαραίτητη πολυπλοκότητα. Για τον λόγο αυτό, οι ειδικοί συνιστούν οι κωδικοί πρόσβασης να είναι μοναδικοί, ισχυροί και να ανανεώνονται όταν χρειάζεται, ώστε να μειώνεται ο κίνδυνος παραβίασης.
Τέλος, μόλις το 23% των συμμετεχόντων ελέγχει ή ενημερώνει τα δικαιώματα πρόσβασης των εφαρμογών και τις ρυθμίσεις απορρήτου, γεγονός που αναδεικνύει ένα σημαντικό κενό στις καθημερινές πρακτικές ψηφιακής ασφάλειας.
*Η έρευνα πραγματοποιήθηκε από το Κέντρο Έρευνας Αγοράς της Kaspersky τον Μάρτιο του 2026. Έλαβαν μέρος 7.200 συμμετέχοντες από 18 χώρες: Βραζιλία, Κίνα, Κολομβία, Αίγυπτος, Γαλλία, Γερμανία, Ινδία, Ινδονησία, Ιταλία, Μαλαισία, Μεξικό, Ρωσία, Σαουδική Αραβία, Ισπανία, Νότια Αφρική, Ταϊλάνδη, Τουρκία και Βιετνάμ.