Νέα μελέτη: Μια απλή εξέταση στα μάτια μπορεί να προβλέψει την ανάπτυξη του εγκεφάλου στα πρόωρα βρέφη

• Ερευνητές διαπίστωσαν ότι το πάχος συγκεκριμένης στιβάδας του αμφιβληστροειδούς στα πρόωρα βρέφη συνδέεται με την κινητική, γνωστική και συμπεριφορική τους ανάπτυξη έως την ηλικία των δύο ετών.
• Η εξέταση πραγματοποιείται με μια γρήγορη, ασφαλή και μη επεμβατική σάρωση των ματιών, γεγονός που θα μπορούσε να επιτρέψει την έγκαιρη αναγνώριση παιδιών που χρειάζονται επιπλέον υποστήριξη.
• Αν τα ευρήματα επιβεβαιωθούν και από μεγαλύτερες μελέτες, η νέα τεχνική θα μπορούσε να αλλάξει τον τρόπο παρακολούθησης των πολύ πρόωρων βρεφών, τα οποία αντιμετωπίζουν σημαντικά αυξημένο κίνδυνο αναπτυξιακών διαταραχών.

Ποιος χρειάζεται να του διαβάζουν τη μοίρα από την παλάμη; Νέα επιστημονική έρευνα υποστηρίζει ότι μια σάρωση των ματιών ενός πρόωρου βρέφους μπορεί να προβλέψει τον τρόπο με τον οποίο θα αναπτυχθεί ο εγκέφαλός του.

Η μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό JAMA Ophthalmology, διαπίστωσε ότι συγκεκριμένα χαρακτηριστικά του αμφιβληστροειδούς των πρόωρων βρεφών συνδέονται με τη γνωστική, κινητική και συμπεριφορική τους ανάπτυξη στην ηλικία των δύο ετών.

Το ιδιαίτερα ενθαρρυντικό στοιχείο είναι ότι αρκεί μία απλή, μη επεμβατική σάρωση των ματιών για να εντοπιστούν αυτοί οι πρώιμοι βιοδείκτες. Σύμφωνα με τους ερευνητές, η εξέταση μπορεί να πραγματοποιηθεί δίπλα στο κρεβάτι του νεογνού και να βοηθήσει τους γιατρούς να αναγνωρίσουν γρήγορα τα παιδιά που είναι πιο ευάλωτα σε αναπτυξιακές δυσκολίες. Τα πολύ πρόωρα βρέφη αντιμετωπίζουν περίπου 50% υψηλότερο κίνδυνο εμφάνισης τέτοιων προβλημάτων σε σύγκριση με τα τελειόμηνα.

«Επειδή ο αμφιβληστροειδής αποτελεί μέρος του κεντρικού νευρικού συστήματος, μας προσφέρει έναν μοναδικό και μη επεμβατικό τρόπο να μελετήσουμε τον αναπτυσσόμενο εγκέφαλο», δήλωσε η συν-συγγραφέας της μελέτης, Cynthia Toth, καθηγήτρια Οφθαλμολογίας στο Duke University.

«Με μια γρήγορη και ασφαλή εξέταση των ματιών, ίσως μπορέσουμε να εντοπίζουμε πολύ νωρίτερα τα βρέφη που διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο αναπτυξιακών καθυστερήσεων», πρόσθεσε.

Ως πολύ πρόωρο βρέφος χαρακτηρίζεται εκείνο που γεννιέται πριν από τις 32 εβδομάδες κύησης, δηλαδή περίπου οκτώ εβδομάδες νωρίτερα από το αναμενόμενο.

Στο πλαίσιο της μελέτης, οι ερευνητές παρακολούθησαν 72 πολύ πρόωρα βρέφη μέχρι την ηλικία των δύο ετών. Όταν ήταν ακόμη νεογέννητα, κατέγραψαν εικόνες του αμφιβληστροειδούς τους χρησιμοποιώντας οπτική τομογραφία συνοχής (Optical Coherence Tomography – OCT), μια τεχνική που αξιοποιεί υπέρυθρο φως για την ασφαλή απεικόνιση του εσωτερικού του ματιού.

Η ομάδα επικεντρώθηκε σε μια δομή που ονομάζεται στιβάδα νευρικών ινών του αμφιβληστροειδούς (Retinal Nerve Fiber Layer – RNFL), η οποία συνδέεται άμεσα με το οπτικό νεύρο, δηλαδή τη βασική «γέφυρα» επικοινωνίας μεταξύ ματιού και εγκεφάλου.

Όταν τα παιδιά συμπλήρωσαν την ηλικία των δύο ετών, οι ερευνητές αξιολόγησαν τη γνωστική, κινητική και συμπεριφορική τους ανάπτυξη.

Τα αποτελέσματα αποκάλυψαν ένα σαφές μοτίβο. Τα παιδιά που είχαν μεγαλύτερο πάχος στη στιβάδα RNFL κατά τη γέννησή τους παρουσίασαν καλύτερες επιδόσεις σε όλους τους τομείς ανάπτυξης δύο χρόνια αργότερα. Συγκεκριμένα, εμφάνισαν υψηλότερες κινητικές και γνωστικές επιδόσεις, ενώ κατέγραψαν και χαμηλότερο κίνδυνο εμφάνισης χαρακτηριστικών αυτισμού, σύμφωνα με ευρέως χρησιμοποιούμενο εργαλείο προσυμπτωματικού ελέγχου για παιδιά προσχολικής ηλικίας.

Εφόσον τα ευρήματα επιβεβαιωθούν και από μελλοντικές έρευνες μεγαλύτερης κλίμακας, οι επιστήμονες εκτιμούν ότι η μέθοδος θα μπορούσε να επιτρέψει στους γονείς και στους γιατρούς να παρέμβουν πολύ νωρίτερα, προσφέροντας εξατομικευμένη υποστήριξη στα παιδιά που τη χρειάζονται.

«Η έρευνα αυτή μας φέρνει ένα βήμα πιο κοντά στον έγκαιρο εντοπισμό των παιδιών που ενδέχεται να χρειαστούν πρόσθετη υποστήριξη ήδη από τα πρώτα στάδια της ζωής τους», δήλωσε η επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης, Kathryn E. Gustafson, καθηγήτρια Ψυχιατρικής στο Duke University.

Η Cynthia Toth κατέληξε: «Στόχος μας είναι να δώσουμε σε κάθε παιδί το καλύτερο δυνατό ξεκίνημα στη ζωή. Αν μια σύντομη εξέταση των ματιών μπορεί να μας βοηθήσει να κατανοήσουμε καλύτερα την ανάπτυξη του εγκεφάλου, τότε πρόκειται για ένα πραγματικά σημαντικό βήμα προς τα εμπρός.»

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:

• Γιατί το Pinterest θέλει να γίνει η νέα Google
• Πώς θα ήταν το διαδίκτυο χωρίς εφήβους στα social media
• Η εποχή της παραδοσιακής διαφήμισης φτάνει στο τέλος της