Η δημόσια συζήτηση γύρω από την τεχνητή νοημοσύνη (AI) εξακολουθεί να επικεντρώνεται στην εμπιστοσύνη και το ρίσκο, οι συμπεριφορές στον πραγματικό κόσμο αποκαλύπτουν κάτι διαφορετικό: οι καταναλωτές ενσωματώνουν όλο και περισσότερο την τεχνητή νοημοσύνη στη λήψη καθημερινών αποφάσεων και ήδη επιτρέπουν στα συστήματα AI να ενεργούν εκ μέρους τους, όπως απέδειξε η EY με τα ευρήματα της έκθεσης, 2026 AI Sentiment Report.
Μόνο τους τελευταίους έξι μήνες, περισσότεροι από οκτώ στους δέκα ερωτηθέντες (84%) χρησιμοποίησαν AI, ενώ την ίδια στιγμή, το 16% παγκοσμίως αναφέρουν ότι χρησιμοποιούν συστήματα AI, τα οποία δρουν χωρίς ανθρώπινη παρέμβαση. Τα ποσοστά αυτά, υποδηλώνουν ότι, πλέον, η χρήση της τεχνητής νοημοσύνης ξεπερνά το αρχικό στάδιο πειραματισμού και η αυτονομία δεν αποτελεί πλέον μελλοντικό σενάριο, αλλά μία εξελισσόμενη πραγματικότητα.
Στη δεύτερη ετήσια έκθεση της EY, AI Sentiment Report, συμμετείχαν περισσότεροι από 18.000 άνθρωποι, ηλικίας 18 ετών και άνω, από 23 χώρες. Στόχος της έρευνας ήταν να κατανοήσει πώς οι άνθρωποι αντιλαμβάνονται και χρησιμοποιούν το AI τους τελευταίους έξι μήνες. Τα ευρήματα της φετινής έρευνας είναι σαφή: η υιοθέτηση της τεχνητής νοημοσύνης υπερβαίνει τα όποια ζητήματα εμπιστοσύνης προς αυτήν.
Σχολιάζοντας τα ευρήματα της έκθεσης, ο Ηλίας Βυζάς, Εταίρος και Επικεφαλής Συμβουλευτικών Υπηρεσιών EY Ελλάδος και Επικεφαλής AI & Data Center of Excellence της ΕΥ στην Αθήνα, δήλωσε: «Η έκθεση αποκαλύπτει ότι όλο και περισσότεροι άνθρωποι παγκοσμίως επιλέγουν ήδη να αναθέτουν ορισμένα tasks απευθείας σε αυτόνομους AI agents, ενώ πολλοί περισσότεροι αξιοποιούν την τεχνητή νοημοσύνη ως βοηθό τους σε καθημερινές δραστηριότητες. Για τους επιχειρηματικούς ηγέτες, αυτές οι εξελίξεις δημιουργούν σημαντικές ευκαιρίες, αλλά και μεγάλες ευθύνες, τόσο απέναντι στους καταναλωτές, όσο και απέναντι στους εργαζόμενούς τους. Από τη μία, οφείλουν να εντάξουν εργαλεία AI στις καθημερινές εργασίες τους, με στόχο να αυξήσουν την αποδοτικότητα και την παραγωγικότητά τους, αλλά, την ίδια στιγμή, καλούνται να αναζητήσουν νέες προσεγγίσεις βελτίωσης υπηρεσιών και δημιουργίας προστιθέμενης αξίας για τους πελάτες τους. Η υιοθέτηση τεχνολογιών AI, και δη αυτόνομων, δεν μπορεί να γίνει απομονωμένα ως μία αναβάθμιση τεχνολογικής υποδομής ή νέο προϊόν, αλλά θα πρέπει να έχει στο επίκεντρό της τον άνθρωπο – από την εκπαίδευση των εργαζόμενων και την ευαισθητοποίηση των καταναλωτών, έως μία νέα εταιρική κουλτούρα και το change management, με στόχο την οικοδόμηση εμπιστοσύνης απέναντι στην τεχνολογία και στις ωφέλειές της».
Από την απλή υποστήριξη, στην αποκλειστική ανάθεση tasks
Η έκθεση διαπιστώνει ότι η ραγδαία υιοθέτηση της τεχνητής νοημοσύνης δεν οφείλεται τόσο στην αυξημένη εμπιστοσύνη των χρηστών σε αυτή την τεχνολογία, αλλά, κυρίως, στην εξοικείωση που προκύπτει από τη χρήση της σε καθημερινές δραστηριότητες με χαμηλό ρίσκο. Εργασίες, όπως ο προγραμματισμός διαδρομών, η υποστήριξη πελατών, ο σχεδιασμός ταξιδιών και οι προτάσεις περιεχομένου, έχουν πλέον ενσωματωθεί στην καθημερινότητα των καταναλωτών.
Αυτή η καθημερινή άνεση θέτει τα θεμέλια για την αποκλειστική ανάθεση αρμοδιοτήτων στην τεχνητή νοημοσύνη. Μεταξύ των ερωτηθέντων:
- 9% έχουν χρησιμοποιήσει οχήματα ή ταξί που κινούνται αυτόνομα
- 10% έχουν χρησιμοποιήσει AI agents για να αγοράσουν προϊόντα εκ μέρους τους
- 11% επιτρέπουν στην τεχνητή νοημοσύνη να ανανεώνει αυτόματα καλάθια αγορών ή να διαχειρίζεται τραπεζικές διεργασίες
Η αποδοχή της αυτόνομης τεχνητής νοημοσύνης κινείται σε υψηλά επίπεδα, ακόμα και μεταξύ εκείνων που δεν την έχουν χρησιμοποιήσει μέχρι στιγμής. Περισσότερο από το ένα τρίτο των ερωτηθέντων δηλώνουν ότι θα προτιμούσαν το AI να εφαρμόζει αυτόματα εκπτώσεις σε ταμεία αγορών (36%) ή να επιλύει ζητήματα εξυπηρέτησης πελατών, χωρίς τη δική τους εμπλοκή (34%). Αντίστοιχα, ένα σημαντικό ποσοστό συμμετεχόντων στην έρευνα εμφανίζονται θετικοί στο να επιτρέψουν στην τεχνητή νοημοσύνη να αναλάβει πρωτοβουλίες για σοβαρότερα ζητήματα, όπως η ασφάλεια του σπιτιού (30%) ή ο προγραμματισμός ενός ραντεβού (21%).
Ο ρυθμός υιοθέτησης ξεπερνά τον βαθμό εμπιστοσύνης
Παρότι η χρήση του AI επιταχύνεται, η εμπιστοσύνη στη διακυβέρνησή της (AI governance) δεν ακολουθεί τον ίδιο ρυθμό. Σε όλες τις αγορές, οι άνθρωποι εξακολουθούν να εκφράζουν ανησυχίες για την ασφάλεια, τον έλεγχο, την ευθύνη και την αυθεντικότητα του AI, ωστόσο οι ανησυχίες αυτές δεν επιβραδύνουν την υιοθέτηση. Αντιθέτως, διαμορφώνουν τις προσδοκίες για το πώς θα πρέπει να λανσαριστεί η αυτονομία.
Σύμφωνα με την έρευνα:
- Τα δύο τρίτα (66%) των συμμετεχόντων ανησυχούν για πιθανές παραβιάσεις ή επιθέσεις σε συστήματα AI
- Σχεδόν επτά στους δέκα (66%) θεωρούν ότι η ανθρώπινη επίβλεψη παραμένει απαραίτητη
- Σχεδόν τρεις στους τέσσερις (73%) φοβούνται ότι δεν θα μπορούν, πλέον, να διακρίνουν τι είναι πραγματικό και τι έχει παραχθεί από AI
Οι «πρωτοπόροι» δείχνουν την κατεύθυνση
Ενώ σε κάθε αγορά υπάρχουν χρήστες που υιοθετούν πρώιμα το AI, ο ρυθμός υιοθέτησης δεν είναι παντού ομοιόμορφος. Η έρευνα εντοπίζει οκτώ «πρωτοπόρες» αγορές, οι οποίες έχουν προχωρήσει περισσότερο στο ταξίδι της τεχνητής νοημοσύνης. Εκεί, η χρήση είναι ευρύτερη, πιο συχνή και βαθιά ενσωματωμένη στην καθημερινή ζωή. Αυτές οι αγορές περιλαμβάνουν την Ινδία, την Κίνα, τη Βραζιλία, το Μεξικό, τη Σαουδική Αραβία, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, το Χονγκ Κονγκ (Ειδική Διοικητική Περιοχή της Κίνας) και τη Νότια Κορέα. Συνολικά, το 94% των ερωτηθέντων από αυτές τις αγορές αναφέρουν ότι χρησιμοποιούν τεχνητή νοημοσύνη, με σχεδόν έναν στους τέσσερις (24%) να έχει χρησιμοποιήσει ήδη αυτόνομα συστήματα AI.
Οι υπόλοιπες περιοχές χωρίστηκαν σε «μεταβατικές» αγορές, όπου η συνολική υιοθέτηση είναι πιο αργή, αλλά η χρήση και το ενδιαφέρον αρχίζουν να αυξάνονται, και σε «βραδέως αναπτυσσόμενες» αγορές, οι οποίες εμφανίζουν μεγαλύτερη διστακτικότητα, μικρότερη αντίληψη της σημασίας του AI και πιο επιλεκτική χρήση του. Αυτές οι αγορές υστερούν κατά 12% και 15% αντίστοιχα σε σχέση με τις «πρωτοπόρες», όσον αφορά στη συνολική χρήση της τεχνητής νοημοσύνης, και κατά 11% και 13%, αντίστοιχα, στη χρήση αυτόνομων συστημάτων.