Χιλιάδες υπολογιστές της NeXT κατέληξαν στις αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών τη δεκαετία του 1980, δίνοντας πολύτιμο χρόνο στην εταιρεία του Στιβ Τζομπς να εξελίξει την τεχνολογία που αργότερα θα περνούσε στην Apple
- Η CIA και άλλες αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών αποτέλεσαν σημαντικούς πελάτες της NeXT σε μια περίοδο κατά την οποία η εταιρεία του Στιβ Τζομπς αντιμετώπιζε σοβαρές οικονομικές δυσκολίες.
- Οι υπολογιστές της NeXT χρησιμοποιήθηκαν για ανάλυση δορυφορικών εικόνων και ταχύτερη διασύνδεση δεδομένων μεταξύ αμερικανικών υπηρεσιών και στρατιωτικών μονάδων.
- Η NeXT εξαγοράστηκε τελικά από την Apple το 1996, με το NEXTSTEP να εξελίσσεται σε τεχνολογική βάση για τα μελλοντικά λειτουργικά συστήματα της Apple.
Μια σχεδόν άγνωστη ιστορία από την εποχή του Ψυχρού Πολέμου συνδέει τον Στιβ Τζομπς, τη CIA και την τεχνολογία που αργότερα θα αποτελούσε μέρος της βάσης της σύγχρονης Apple.
Στα μέσα της δεκαετίας του 1980, λίγο μετά την αποχώρησή του από την Apple, ο Τζομπς είχε ιδρύσει τη NeXT, με στόχο να δημιουργήσει έναν προηγμένο υπολογιστή για πανεπιστήμια, ερευνητικά κέντρα και επιστήμονες.
Το πρόβλημα ήταν ότι η εταιρεία έκαιγε γρήγορα κεφάλαια, οι υπολογιστές της ήταν ακριβοί και οι πωλήσεις δεν έφταναν στα επίπεδα που περίμενε ο ιδρυτής της. Σε αυτή την κρίσιμη στιγμή εμφανίστηκε ένας απροσδόκητος πελάτης: οι αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών.
Οι άνθρωποι της CIA που είδαν νωρίς την αξία της NeXT
Δύο στελέχη που εργάζονταν στο αποκαλούμενο «Program B» της CIA, ένα διαβαθμισμένο πρόγραμμα δορυφορικής αναγνώρισης, εντόπισαν πολύ νωρίς τις δυνατότητες της τεχνολογίας της NeXT.
Ο Τζο Ρομέλο και ο Τζεφ Χάρις θεωρούσαν ότι οι υπολογιστές της εταιρείας μπορούσαν να προσφέρουν κάτι ιδιαίτερα πολύτιμο στις υπηρεσίες πληροφοριών: ισχυρούς σταθμούς εργασίας, προηγμένα γραφικά και δυνατότητα διασύνδεσης δεδομένων.
Όταν ο Ρομέλο κατάφερε τελικά να συναντήσει τον Τζομπς, του εξήγησε ότι εκπροσωπούσε έναν πελάτη του οποίου την ταυτότητα δεν μπορούσε να αποκαλύψει.
Η συζήτηση, όμως, άλλαξε αμέσως όταν έγινε γνωστό το μέγεθος της πιθανής παραγγελίας: 20.000 υπολογιστές.
Για μια εταιρεία που προσπαθούσε να βρει οικονομική σταθερότητα, μια τέτοια συμφωνία μπορούσε να λειτουργήσει ως πραγματικό σωσίβιο.
Οι δύο αλλαγές που ζητούσαν οι υπηρεσίες πληροφοριών
Οι αμερικανικές υπηρεσίες δεν ήθελαν ακριβώς τον υπολογιστή που πουλούσε η NeXT στην εμπορική αγορά.
Ζήτησαν δύο βασικές τροποποιήσεις: ταχύτερο επεξεργαστή της Motorola και ειδική κάρτα γραφικών της Intel.
Οι αλλαγές δεν πραγματοποιούνταν απευθείας από τη NeXT, αλλά μετά την αγορά, μέσω συνεργατών και εταιρειών που λειτουργούσαν ως ενδιάμεσοι.
Ο Τζομπς δεν γνώριζε αρχικά όλες τις λεπτομέρειες για τον τελικό προορισμό των συστημάτων, αν και αργότερα απέκτησε διαβάθμιση top secret ώστε να μπορεί να επισκέπτεται απόρρητες εγκαταστάσεις.
Επισήμως, πάντως, η NeXT παρουσίαζε τη συμφωνία ως κρατικό συμβόλαιο μέσω της αμυντικής εταιρείας ESL, ενώ ακόμη και εντός της ομοσπονδιακής κυβέρνησης η CIA παρέμενε στο παρασκήνιο.
«Κανείς δεν είχε επαγγελματική κάρτα»
Η μυστικότητα γύρω από τη συμφωνία ήταν τέτοια ώστε ελάχιστοι εργαζόμενοι της NeXT γνώριζαν ποιοι ήταν πραγματικά οι πελάτες.
Άνθρωποι που επισκέπτονταν την εταιρεία συστήνονταν μόνο με τα μικρά τους ονόματα και, σύμφωνα με μαρτυρίες στελεχών, δεν έφεραν επαγγελματικές κάρτες ούτε εξηγούσαν ποια υπηρεσία εκπροσωπούσαν.
Πίσω από αυτή τη μυστικότητα, όμως, εξελισσόταν μια μεγάλη παραγωγική προσπάθεια.
Η CIA έφερε ακόμη και ανθρώπους από τη Sun Microsystems για να βοηθήσουν τη NeXT να αυξήσει την παραγωγική της ικανότητα.
Η παραγωγή ξεκίνησε από περίπου 100 σταθμούς εργασίας τον πρώτο μήνα, αυξήθηκε στους 1.500 και στη συνέχεια έφτασε τους 5.000 υπολογιστές τον μήνα.
Από τα εργοστάσια στα στρατιωτικά αεροσκάφη
Οι υπολογιστές της NeXT φορτώνονταν σε φορτηγά χωρίς διακριτικά και μεταφέρονταν σε εταιρεία-βιτρίνα, όπου εγκαθίσταντο οι ειδικοί επεξεργαστές και τα τροποποιημένα συστήματα γραφικών.
Στη συνέχεια μεταφέρονταν στο στρατιωτικό αεροδρόμιο Moffett Field και φορτώνονταν σε μεγάλα μεταγωγικά αεροσκάφη C-5.
Ο τελικός προορισμός τους παρέμενε απόρρητος.
Τι έκαναν οι υπολογιστές της NeXT
Οι σταθμοί εργασίας κατέληξαν μεταξύ άλλων σε αναλυτές του National Reconnaissance Office, της αμερικανικής υπηρεσίας που διαχειρίζεται μεγάλο μέρος του δικτύου κατασκοπευτικών δορυφόρων.
Με τις υψηλής ανάλυσης οθόνες και τα εξειδικευμένα chips, οι αναλυτές μπορούσαν να εξετάζουν δορυφορικές εικόνες στρατιωτικών εγκαταστάσεων, μετακινήσεων μονάδων και πιθανών πυραυλικών υποδομών.
Ωστόσο, η μεγαλύτερη καινοτομία δεν βρισκόταν μόνο στις εικόνες.
Οι NeXTcubes επέτρεπαν τη γρήγορη μεταφορά δεδομένων μεταξύ διαφορετικών υπηρεσιών και στρατιωτικών μονάδων, με αποτέλεσμα νέες δορυφορικές εικόνες να μπορούν να φτάσουν πολύ ταχύτερα σε βάσεις και επιχειρησιακά κέντρα.
Σε μια εποχή που το World Wide Web βρισκόταν ακόμη στα πρώτα του βήματα, οι αμερικανικές υπηρεσίες δημιουργούσαν ουσιαστικά ένα είδος ιδιωτικού επιχειρησιακού δικτύου.
Η NeXT και η τελειομανία του Τζομπς
Για τον ίδιο τον Τζομπς, η αξία των κρατικών συμβολαίων ήταν πιο άμεση.
Η NeXT αντιμετώπιζε σοβαρά οικονομικά προβλήματα, καθώς ο ιδρυτής της είχε σχεδόν απόλυτο έλεγχο και επένδυε τεράστιους πόρους στην τελειοποίηση του προϊόντος.
Το αποτέλεσμα ήταν τεχνολογικά εντυπωσιακό, αλλά οικονομικά δύσκολο: οι υπολογιστές ήταν ακριβοί για φοιτητές, ενώ τα πανεπιστήμια δεν πραγματοποιούσαν τις παραγγελίες που περίμενε η εταιρεία.
Οι συμφωνίες με τις αμερικανικές υπηρεσίες έδωσαν έτσι στη NeXT κάτι που χρειαζόταν απεγνωσμένα: χρόνο για να συνεχίσει να εξελίσσει το hardware και, κυρίως, το software της.
Το NEXTSTEP και η επιστροφή στην Apple
Το σημαντικότερο προϊόν της NeXT αποδείχθηκε τελικά όχι ο υπολογιστής της, αλλά το λειτουργικό σύστημα NEXTSTEP.
Το 1996, η Apple, η οποία τότε αντιμετώπιζε σοβαρά προβλήματα, εξαγόρασε τη NeXT.
Μαζί με την εταιρεία επέστρεψε στην Apple και ο Στιβ Τζομπς, ο οποίος αργότερα ανέλαβε ξανά τον έλεγχο και ξεκίνησε μία από τις πιο γνωστές επιχειρηματικές ανατροπές στην ιστορία της τεχνολογίας.
Ακολούθησαν το iMac, το iPod, το iTunes και τελικά το iPhone, ενώ η τεχνολογία του NEXTSTEP εξελίχθηκε σε βασικό κομμάτι των λειτουργικών συστημάτων της Apple.
Θα είχε επιστρέψει ο Τζομπς στην Apple χωρίς τη CIA;
Δεν μπορεί να αποδειχθεί ότι η NeXT θα είχε καταρρεύσει χωρίς τις παραγγελίες των αμερικανικών υπηρεσιών.
Άνθρωποι που έζησαν, όμως, εκείνη την περίοδο θεωρούν ότι η συνεργασία χάρισε στον Τζομπς πολύτιμο χρόνο για να ωριμάσει την εταιρεία και την τεχνολογία της.
Ο Ντέιν Έρινγκ, που συμμετείχε στο πρόγραμμα από την πλευρά των υπηρεσιών πληροφοριών και αργότερα εργάστηκε στη NeXT, εκτίμησε ότι η συνεργασία έδωσε στον Τζομπς περίπου πέντε επιπλέον χρόνια για να εξελίξει το project του.
Η CIA, επομένως, δεν δημιούργησε την Apple ούτε επινόησε το iPhone. Ωστόσο, οι κρατικές παραγγελίες φαίνεται ότι συνέβαλαν στη διατήρηση της NeXT σε μια από τις πιο κρίσιμες περιόδους της.
Από τον Ψυχρό Πόλεμο στην AI και τα drones
Η ιστορία αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον σήμερα, καθώς οι σχέσεις μεταξύ Silicon Valley και αμερικανικού αμυντικού μηχανισμού γίνονται ξανά στενότερες.
Μετά το τέλος του Ψυχρού Πολέμου, η τεχνολογική βιομηχανία στράφηκε κυρίως προς την καταναλωτική αγορά και το internet.
Σήμερα, όμως, το Πεντάγωνο επενδύει όλο και περισσότερο σε τεχνητή νοημοσύνη, αυτόνομα συστήματα, drones και προηγμένες αμυντικές τεχνολογίες, ενώ δεκάδες δισεκατομμύρια δολάρια venture capital κατευθύνονται σε defense startups.
Η στενή σχέση ανάμεσα στην αμερικανική τεχνολογία και τις υπηρεσίες εθνικής ασφάλειας μπορεί να μοιάζει σύγχρονη, όμως οι ρίζες της φτάνουν πολύ πιο πίσω.
Και μία από αυτές περνά από τον Στιβ Τζομπς και τη NeXT.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:
- Πρωτογενές πλεόνασμα 5,7 δισ. ευρώ: Πόσος είναι πραγματικά ο πρόσθετος δημοσιονομικός χώρος
- Ευρωπαϊκή Άμυνα: Ο λογαριασμός των 45 δισ. ευρώ και πώς μπορεί να μειωθεί στο μισό
- Η Ελλάδα «πρωταθλήτρια» στα Airbnb της Μεσογείου – Οι προσδοκίες για το φθινόπωρο
- ΔΕΘ: Ταχύτερες επιδοτήσεις και νέα δάνεια για αγρότες – Έρχεται το «Σπίτι μου 3»
