Πριν από λίγο περισσότερο από μία εβδομάδα, η TikTok ξεκίνησε τη λειτουργία της υπό… αμερικανική διεύθυνση. Ωστόσο, τα πρώτα δείγματα γραφής αποκαλύπτουν ότι η εφαρμογή σύντομων βίντεο παλεύει για την επιβίωσή της.
Η «νέα πορεία» της TikTok ξεκίνησε στις 22 Ιανουαρίου, όταν η κινεζική ByteDance ολοκλήρωσε τις διαπραγματεύσεις για την πώληση της εφαρμογής σε Αμερικανούς επενδυτές, μεταξύ των οποίων και ο γίγαντας του επιχειρηματικού λογισμικού Oracle
Η περίοδος που η εφαρμογή ανήκε σε κινεζική ιδιοκτησία χαρακτηρίστηκε από μια ραγδαία άνοδο σε περισσότερους από ένα δισεκατομμύριο χρήστες, γεγονός που έκανε τους προγενέστερους παίκτες της αγοράς όπως το Instagram να εμφανίζουν σημαντική υστέρηση. Να μοιάζουν με το επόμενο Myspace, όπως αναφέρει χαρακτηριστικά ο Guardian. Ωστόσο, η σύντομη νέα ζωή του TikTok στις ΗΠΑ δεν ήταν και τόσο ευοίωνη.
Την ημέρα μετά την άφιξη του TikTok, οι ιδιοκτήτες του άλλαξαν την πολιτική απορρήτου του για να επιτρέψουν την πιο εκτεταμένη συλλογή δεδομένων, συμπεριλαμβανομένης της παρακολούθησης της ακριβούς τοποθεσίας των χρηστών του. Η αλλαγή ήταν αξιοσημείωτη όχι τόσο για την πιθανή παραβίαση της ιδιωτικής ζωής, όσο για την υποψία που προκάλεσαν οι νέοι ιδιοκτήτες. Η ενημερωμένη πολιτική είναι σύμφωνη με εκείνη άλλων μεγάλων κοινωνικών δικτύων. Αλλά τι σκόπευαν να κάνουν με τα δεδομένα των χρηστών αναρωτιέται ο Guardia. Οι αλλαγές προκάλεσαν υποψίες που λίγες μέρες αργότερα εξελίχθηκαν σε παράνοια.
Τα δύο σημαντικά γεγονότα
Κατά τη διάρκεια του Σαββατοκύριακου που ακολούθησε τη μεταβίβαση της ιδιοκτησίας του TikTok, οι ΗΠΑ αντιμετώπισαν δύο σημαντικά γεγονότα. Μια ισχυρή, παγωμένη χιονοθύελλα έπληξε τη χώρα και έθεσε περίπου 230 εκατομμύρια ανθρώπους σε επιφυλακή για διακοπές ρεύματος και σπασμένους σωλήνες. Επίσης, ομοσπονδιακοί πράκτορες της υπρεσίας μετανάστευσης σκότωσαν έναν 37χρονο Αμερικανό πολίτη στο Μινεάπολη κατά τη διάρκεια διαδήλωσης, γεγονός που προκάλεσε κατηγορίες ψευδών από τον Λευκό Οίκο, παρά την ύπαρξη άφθονου βιντεοσκοπημένου υλικού. Και τα δύο γεγονότα θα έπλητταν το TikTok, αν και με διαφορετικούς τρόπους.
Η χειμερινή καταιγίδα Fern παρέλυσε πολλά κέντρα δεδομένων της Oracle στα οποία βασίζεται η TikTok, κάτι που η εταιρεία δεν δημοσιοποίησε τότε. Ως αποτέλεσμα, η εφαρμογή υπέστη σοβαρές διακοπές λειτουργίας, σύμφωνα με δήλωση της εταιρείας. Πολλοί χρήστες δήλωσαν ότι δεν μπορούσαν να ανεβάσουν βίντεο. Άλλοι δήλωσαν ότι τα βίντεό τους δεν έλαβαν καμία προβολή, παρά το σημαντικό αριθμό των ακολούθων τους.
Ταυτόχρονα, εξέχουσες προσωπικότητες προσπαθούσαν να χρησιμοποιήσουν το TikTok για να εκφράσουν την οργή τους για τον βίαιο θάνατο του Άλεξ Πρέτι στη Μινεάπολη. Διαπίστωσαν ότι δεν μπορούσαν να δημοσιεύσουν βίντεο ή ότι δεν είχαν καμία προβολή. Σε απάντηση, πολλοί χρήστες – μεταξύ των οποίων ο γερουσιαστής της Καλιφόρνια Σκοτ Γουάνιερ, η μουσικός Μπίλι Έιλις και ο αδελφός της, καθώς και η κωμικός Μεγκ Στόλτερ – κατηγόρησαν το TikTok ότι καταστέλλει βίντεο που επικρίνουν τους ομοσπονδιακούς πράκτορες μετανάστευσης.
Μέσα ενημέρωσης από όλο τον κόσμο – η New York Times, η Variety, η Independent, η CNN, η Washington Post – αναπαρήγαγαν τις καταγγελίες τους. Το περιοδικό Cosmopolitan ρώτησε: «Το TikTok λογοκρίνει περιεχόμενο κατά της ICE;» Ο δημοκρατικός γερουσιαστής Κρις Μέρφι, από το Κονέκτικατ, έγραψε στο Twitter ότι η φερόμενη λογοκρισία του TikTok ήταν «απειλή για τη δημοκρατία».
Η δικαιολογία
Μετά από ημέρες διαμαρτυριών στο διαδίκτυο, εντατικής εξέτασης και πιθανώς δεκάδων αιτημάτων για διευκρινίσεις από τον Τύπο, η TikTok εξέδωσε μια δήλωση στις 26 Ιανουαρίου, στην οποία απέδωσε τα προβλήματα στο χιόνι, τον πάγο και το κρύο.
Η Oracle εξέδωσε μια δήλωση με περισσότερες λεπτομέρειες: «Κατά τη διάρκεια του Σαββατοκύριακου, ένα κέντρο δεδομένων της Oracle υπέστη μια προσωρινή διακοπή ρεύματος λόγω καιρικών συνθηκών, η οποία επηρέασε το TikTok. Τα προβλήματα που ενδέχεται να αντιμετωπίζουν οι χρήστες του TikTok στις ΗΠΑ είναι αποτέλεσμα τεχνικών προβλημάτων που προέκυψαν μετά τη διακοπή ρεύματος». Είναι ασυνήθιστο ένα φυσικό φαινόμενο όπως μια καταιγίδα να πλήξει έναν σημαντικό ιστότοπο όπως το TikTok, καθώς τέτοιες δημοφιλείς εφαρμογές διαθέτουν συχνά εφεδρικά αντίγραφα ασφαλείας, αλλά μπορεί να συμβεί, σημειώνει ο Guardian.
Ο πιο ισχυρός παράγοντας που κατηγόρησε το TikTok για λογοκρισία δεν ήταν ο πιο διάσημος χρήστης του. Ο κυβερνήτης της Καλιφόρνιας είναι πιο γνωστός για την παρουσία του στο X παρά για τα TikTok του. Ωστόσο, ο Γκάβιν Νιούσομ ανακοίνωσε στις 27 Ιανουαρίου ότι το γραφείο του θα διερευνήσει εάν το TikTok είχε λογοκρίνει βίντεο που επικρίνουν τον Ντόναλντ Τραμπ, διευρύνοντας το πεδίο της υποτιθέμενης παρέμβασης της εφαρμογής υπέρ του MAGA.
Στροφή των χρηστών
Η καθυστερημένη απόδοση ευθυνών δεν συνέβαλε στην άμβλυνση της δημόσιας κριτικής. Άγνωστος αριθμός χρηστών δήλωσε ότι αποχωρεί από το νέο αμερικανικό TikTok ως αντίδραση στην λογοκρισία. Η μαζική αποχώρηση έχει προωθήσει έναν νέο ανταγωνιστή, το Upscrolled, το οποίο υπόσχεται λιγότερη λογοκρισία από το TikTok, στην πρώτη θέση του Apple App Store των ΗΠΑ και στην τρίτη θέση του Google Play Store.
Ανακοίνωση της Upscrolled ισχυρίζεται τώρα ότι έχει πάνω από ένα εκατομμύριο χρήστες. Παράλληλα, το TikTok βρέθηκε στη 16η θέση στο iPhone App Store και στη 10η θέση στο Google Play Store. Μαζί με το Upscrolled, στις 10 πιο «κατεβασμένες» εφαρμογές βρίσκονται τρεις που χρησιμοποιούνται για την απόκρυψη της διαδικτυακής δραστηριότητας από την παρακολούθηση, τα γνωστά εικονικά ιδιωτικά δίκτυα (VPN), καταλήγει ο Guardian.