Η ψηφιοποίηση 1,2 δισεκατομμυρίων σελίδων αρχείων του Ελληνικού Δημοσίου εκτιμάται ότι αποφέρει ετήσιο οικονομικό όφελος που προσεγγίζει τα 180 εκατ. ευρώ, σύμφωνα με αποτίμηση του Εθνικού Κέντρου Τεκμηρίωσης και Ηλεκτρονικού Περιεχομένου (ΕΚΤ), φορέα του υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης.
Η μελέτη αφορά τα έργα που υλοποιήθηκαν μέσω της Δράσης 16778 του υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης, με χρηματοδότηση από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας.
Η επένδυση, συνολικού ύψους 590 εκατ. ευρώ, αφορά την ψηφιοποίηση αρχείων σε εννέα κρίσιμους τομείς της Δημόσιας Διοίκησης, μεταξύ των οποίων η Δικαιοσύνη, η Υγεία, τα Γενικά Αρχεία του Κράτους, η Μετανάστευση και το ‘Ασυλο, το Εθνικό Κτηματολόγιο, ο Ψηφιακός Χάρτης Απαλλοτριώσεων, ο Πολεοδομικός Σχεδιασμός και το υπουργείο Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής. Τα έργα ολοκληρώθηκαν τον Ιούνιο του 2026.
Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της αποτίμησης, πέραν της ετήσιας εξοικονόμησης 180 εκατ. ευρώ για τη Δημόσια Διοίκηση, η ψηφιοποίηση οδηγεί και σε σημαντικά περιβαλλοντικά οφέλη. Ειδικότερα, εκτιμάται ότι εξοικονομούνται περίπου 130 εκατομμύρια φύλλα χαρτιού κάθε χρόνο, ενώ η επέκταση των ψηφιακών υπηρεσιών και η μείωση της ανάγκης φυσικής παρουσίας των πολιτών στις δημόσιες υπηρεσίες περιορίζουν τις εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα κατά περίπου 2.100 τόνους ετησίως.
Το ΕΚΤ σημειώνει ότι για την αποτίμηση των έργων εφαρμόστηκε καινοτόμος μεθοδολογία, η οποία συνδυάζει ποσοτικά και ποιοτικά κριτήρια και βασίζεται στο διεθνώς αναγνωρισμένο «Τυποποιημένο Μοντέλο Κόστους». Η προσέγγιση αυτή επιτρέπει την αποτύπωση όχι μόνο της οικονομικής, αλλά και της κοινωνικής και τεχνολογικής αξίας της ψηφιοποίησης, λαμβάνοντας υπόψη το διοικητικό βάρος που αντιμετωπίζουν δημόσιοι λειτουργοί, πολίτες και επιχειρήσεις κατά την εξυπηρέτησή τους.
Όπως επισημαίνει ο διευθυντής του ΕΚΤ, Δρ Κυριάκος Τολιάς, η αποτίμηση της Δράσης 16778 επιβεβαιώνει ότι η ψηφιοποίηση των αρχείων του Δημοσίου αποτελεί βασικό μοχλό εκσυγχρονισμού της Δημόσιας Διοίκησης, με σημαντικά οφέλη για την οικονομία και την κοινωνία.
«Η αποτίμηση της Δράσης 16778 τεκμηριώνει ότι η ψηφιοποίηση των αρχείων του Δημοσίου αποτελεί βασικό μοχλό εκσυγχρονισμού της δημόσιας διοίκησης, με ουσιαστικά οφέλη για την οικονομία και την κοινωνία. Παράλληλα, τα περιβαλλοντικά οφέλη της ψηφιοποίησης ευθυγραμμίζονται με τους στόχους για την κλιματική ουδετερότητα, αναδεικνύοντας τη σύνδεση ψηφιακού μετασχηματισμού και περιβαλλοντικής βιωσιμότητας. Για πρώτη φορά, αποτυπώνεται με μετρήσιμο τρόπο ο αντίκτυπος ενός τόσο μεγάλου έργου, ενισχύοντας τον τεκμηριωμένο σχεδιασμό δημόσιων πολιτικών», δήλωσε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ.
Πέρα από τα οικονομικά και περιβαλλοντικά μεγέθη, η μελέτη καταγράφει σημαντικές βελτιώσεις στη λειτουργία της Δημόσιας Διοίκησης. Η άμεση αναζήτηση, ανάκτηση και διαχείριση πληροφοριών περιορίζει σημαντικά τους χρόνους διεκπεραίωσης υποθέσεων, ενισχύει την παραγωγικότητα των υπηρεσιών και διευκολύνει την επιχειρηματική δραστηριότητα και την υλοποίηση επενδύσεων.
Παράλληλα, η δυνατότητα παρακολούθησης της πορείας εγγράφων και υποθέσεων σε κάθε στάδιο, σε συνδυασμό με την ασφαλή πρόσβαση σε αξιόπιστα και επικαιροποιημένα δεδομένα, ενισχύει τη διαφάνεια και την αξιοπιστία της Δημόσιας Διοίκησης.
Η ανάπτυξη ψηφιακών υπηρεσιών, όπως αναφέρει το ΑΠΕ, επιτρέπει επίσης την απομακρυσμένη εξυπηρέτηση πολιτών και επιχειρήσεων, περιορίζοντας την ανάγκη αυτοπρόσωπης παρουσίας στις δημόσιες υπηρεσίες και συμβάλλοντας στη μείωση των γεωγραφικών ανισοτήτων μέσω της ισότιμης πρόσβασης στις ψηφιακές υπηρεσίες.
Σύμφωνα με το ΕΚΤ, η συγκρότηση αξιόπιστων και δομημένων ψηφιακών βάσεων δεδομένων δημιουργεί παράλληλα τις αναγκαίες προϋποθέσεις για την αξιοποίηση προηγμένων τεχνολογιών, όπως εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης, οι οποίες μπορούν να υποστηρίξουν την αυτοματοποίηση διοικητικών διαδικασιών, να μειώσουν τους χρόνους εξυπηρέτησης των πολιτών και να ενισχύσουν τη διαδικασία λήψης αποφάσεων στον δημόσιο τομέα.
Η αποτίμηση πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο του έργου για την ανάπτυξη των υποδομών διακυβέρνησης και επανάχρησης δεδομένων του Δημοσίου, το οποίο εντάσσεται στο Εθνικό Σχέδιο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας «Ελλάδα 2.0» και χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση μέσω του προγράμματος NextGenerationEU.