Μέχρι το 2050, σχεδόν το 70% του παγκόσμιου πληθυσμού, σύμφωνα με εκτιμήσεις του ΟΗΕ, θα ζει σε πόλεις, οδηγώντας σε ραγδαία αστικοποίηση και δημιουργώντας σύνθετες προκλήσεις για πολεοδόμους και φορείς χάραξης πολιτικής. Διαχρονικές προκλήσεις που αντιμετωπίζουν τα μεγάλα αστικά κέντρα, όπως η συνεχώς αυξανόμενη κυκλοφοριακή συμφόρηση, η περιβαλλοντική ρύπανση και τα ζητήματα δημόσιας ασφάλειας, απαιτούν επείγουσες λύσεις και καινοτόμες προσεγγίσεις.
Ρόλο-κλειδί προς αυτή την κατεύθυνση διαδραματίζουν οι προηγμένες τεχνολογίες πληροφορικής και ψηφιακών επικοινωνιών, με κυριότερη το 5G, το οποίο έχει ως βασικό στόχο τη βελτίωση της ψηφιακής διακυβέρνησης των πόλεων και τη δημιουργία πραγματικά έξυπνων και βιώσιμων αστικών κέντρων. Στη διάρκεια του πρόσφατου Mobile World Congress στη Βαρκελώνη, πολλοί εκθέτες παρουσίασαν τα βασικά οφέλη του 5G στην αστική ανάπτυξη.
Τι είναι το 5G και ποιος ο ρόλος του στις έξυπνες πόλεις
Το 5G είναι η πέμπτη γενιά δικτύων ψηφιακών επικοινωνιών και προσφέρει πολύ υψηλότερες ταχύτητες και μεγαλύτερη αποδοτικότητα από το 4G. Παρέχει υπερυψηλές ταχύτητες στο διαδίκτυο, έως και 100 φορές γρηγορότερες, ενώ μειώνει σημαντικά την καθυστέρηση στη μεταφορά δεδομένων, επιτρέποντας την άμεση ανταπόκριση των συσκευών. Επιπλέον, μπορεί να υποστηρίξει ταυτόχρονα τη σύνδεση πολλών συσκευών χωρίς πτώση στην απόδοση. Αυτή η τεχνολογία είναι ιδιαίτερα σημαντική για έξυπνες εφαρμογές, όπως τα αυτόνομα οχήματα, η ρομποτική χειρουργική, καθώς και οι έξυπνες πόλεις, όπου απαιτείται ένα σταθερό, γρήγορο και ευέλικτο δίκτυο.
Τα βασικά οφέλη του 5G στις έξυπνες πόλεις
Σύμφωνα με συγκλίνουσες εκτιμήσεις, τα βασικά οφέλη του 5G εστιάζονται στους εξής τομείς:
- Ασφάλεια και προστασία. Το 5G επιτρέπει άμεση ανταλλαγή δεδομένων, βελτιώνοντας τη δημόσια ασφάλεια και την απόκριση σε καταστάσεις έκτακτης ανάγκης. Υποστηρίζει, μεταξύ άλλων, αυτοματοποιημένη επιτήρηση και αναγνώριση προσώπου με τεχνητή νοημοσύνη, ενισχύοντας την ασφάλεια σε μετρό, αεροδρόμια και δημόσιους χώρους.
- Περιβαλλοντική προστασία. Το 5G διευκολύνει τη δημιουργία έξυπνων ενεργειακών δικτύων και συστημάτων παρακολούθησης ρύπανσης. Συμβάλλει στη δημιουργία βιώσιμων αστικών οικοσυστημάτων, βελτιστοποιώντας την κατανάλωση ενέργειας και μειώνοντας το περιβαλλοντικό αποτύπωμα.
- Λειτουργική αποδοτικότητα. Το 5G βελτιώνει τις δημόσιες συγκοινωνίες, ανιχνεύοντας την κόπωση των οδηγών και συντονίζοντας τα φανάρια ώστε να δίνουν προτεραιότητα στα μέσα μαζικής μεταφοράς. Παράλληλα, υποστηρίζει αυτοματοποιημένη διαχείριση κυκλοφορίας μέσω cloud, βελτιώνοντας τη ροή της κίνησης στις πόλεις.
- Έξυπνη διαχείριση κρίσεων. Το 5G επιτρέπει στις αρμόδιες αρχές να προβλέπουν και να διαχειρίζονται φυσικές καταστροφές και κρίσεις. Δίνει τη δυνατότητα προσαρμογής των υποδομών και των υπηρεσιών σε πραγματικό χρόνο, μέσω ανάλυσης δεδομένων.
- Βελτίωση της ποιότητας ζωής. Η τεχνολογία 5G συμβάλλει στη δημιουργία πιο ασφαλών, καθαρών και λειτουργικών πόλεων. Παράλληλα, ενισχύει την οικονομική ανάπτυξη, την υγεία και τη γενική ευημερία των κατοίκων.
Το μέλλον των έξυπνων πόλεων με το 5G – Επενδύσεις τρισεκατομμυρίων
Το 5G, όπως τονίστηκε σε όλες τις παρεμβάσεις στο συνέδριο, μεταμορφώνει τη ζωή στις πόλεις που το ενσωματώνουν στη λειτουργία τους, δημιουργώντας ένα διασυνδεδεμένο και βασισμένο σε δεδομένα αστικό περιβάλλον. Μέσω της συλλογής δεδομένων σε πραγματικό χρόνο, της αυτοματοποιημένης διαχείρισης μέσω cloud και της τεχνητής νοημοσύνης, οι πόλεις γίνονται πιο ασφαλείς, πιο πράσινες και πιο αποδοτικές, ανοίγοντας τον δρόμο για ένα βιώσιμο και ευημερούν μέλλον. Ιδιαίτερο πλεονέκτημα έχουν τα νέα αστικά κέντρα, που ενσωματώνουν τις τεχνολογίες 5G από την αρχή της κατασκευής τους, από την γέννηση τους. Ειδικότερα, όπως επισημαίνουν ειδικοί, οι νέες πόλεις που δημιουργούνται από την αρχή έχουν σημαντικά πλεονεκτήματα στην υιοθέτηση του 5G σε σχέση με τις ήδη υπάρχουσες, καθώς σχεδιάζονται εξαρχής με σύγχρονες υποδομές, όπως οπτικές ίνες και έξυπνα δίκτυα. Είναι ομοιογενείς και τεχνολογικά συμβατές, διευκολύνοντας εφαρμογές IoT, αυτόνομων οχημάτων και έξυπνης διαχείρισης ενέργειας. Αντίθετα, οι υπάρχουσες πόλεις έχουν παλιές υποδομές και περιορισμούς χώρου, καθιστώντας δύσκολη την πλήρη υιοθέτηση του 5G. Έχουν προκλήσεις όπως παλιές υποδομές (χαλκός αντί για οπτικές ίνες) που απαιτούν αναβάθμιση, διαφορετικές ζώνες (παλιές και νέες γειτονιές, ιστορικά κτίρια, κενά στις υποδομές) που κάνουν δύσκολη την ομοιόμορφη κάλυψη κλπ. Έτσι, οι νέες πόλεις μπορούν να γίνουν έξυπνες πόλεις πιο γρήγορα και αποδοτικά.
Σύμφωνα με μελέτη της GSMA οι συνολικές ετήσιες επενδύσεις σε υποδομές κινητής ευρυζωνικότητας ανέρχονται σε 127 δισεκατομμύρια δολάρια, με τους τηλεπικοινωνιακούς παρόχους-κολοσσούς σε διεθνές επίπεδο να επενδύουν τα 109 δισ δολάρια. Μια άλλη έρευνα αναφέρει ότι μέχρι το 2030, η συμβολή της κινητής τηλεφωνίας στην παγκόσμια οικονομία αναμένεται να φτάσει σχεδόν τα 11 τρισεκατομμύρια δολάρια, δηλαδή το 8,4% του ΑΕΠ. Μεγάλο μέρος αυτής της αύξησης θα προέλθει από τις βελτιώσεις στην παραγωγικότητα και την αποδοτικότητα, που θα προκύψουν από την αυξανόμενη υιοθέτηση των κινητών υπηρεσιών και των ψηφιακών τεχνολογιών, συμπεριλαμβανομένων του 5G, του Διαδικτύου των Πραγμάτων (IoT) και της Τεχνητής Νοημοσύνης (AI).
Η περίπτωση του Ελληνικού και η ενσωμάτωση νέων τεχνολογιών από τα θεμέλια
Μία από τις πιο χαρακτηριστικές περιπτώσεις υιοθέτησης νέων τεχνολογιών και ψηφιακών επικοινωνιών από τα θεμέλιά της σε διεθνές επίπεδο είναι το The Ellinikon, η πρώτη έξυπνη πόλη στην Ελλάδα που δημιουργείται από τη Lamda Development. Σύμφωνα με τις πρώτες ανακοινώσεις, στο έργο που είναι σε πλήρη εξέλιξη σε όλη του την έκταση ενσωματώνονται προηγμένες τεχνολογίες έξυπνης πόλης, όπως:
- Εφαρμογές Internet of Things (IoT), που μετατρέπουν κάθε κτίριο σε έξυπνο, βελτιώνοντας την καθημερινότητα των κατοίκων.
- Δίκτυα 5G και οπτικών ινών, που προσφέρουν υψηλής ταχύτητας συνδεσιμότητα και αποτελούν την ψηφιακή ραχοκοκαλιά της νέας πόλης.
- Αισθητήρες και αυτοματισμοί, που μειώνουν την κατανάλωση ενέργειας και το περιβαλλοντικό αποτύπωμα.
- Το πάρκο του The Ellinikon, ένα από τα μεγαλύτερα διεθνώς, θα ενσωματώνει τεχνολογίες που βασίζονται στο 5G για τη βέλτιστη διαχείριση του χώρου. Το σύστημα φωτισμού θα προσαρμόζει την ένταση των λαμπτήρων ανάλογα με την ώρα της ημέρας και τις καιρικές συνθήκες, ενώ αισθητήρες θα καταγράφουν και θα αναλύουν δεδομένα για την ποιότητα του αέρα και την κατανάλωση ενέργειας και νερού.
Όπως έχει δηλώσει ο διευθύνων σύμβουλος της Lamda Development, Οδυσσέας Αθανασίου, στόχος είναι να μετατραπεί η περιοχή του πρώην αεροδρομίου του Ελληνικού σε ένα υπερσύγχρονο, έξυπνο και βιώσιμο αστικό περιβάλλον.
Η επιλογή των τεχνολογιών έγινε με αυστηρά κριτήρια, ώστε να διασφαλιστεί ότι πληρούν τα υψηλότερα πρότυπα βιωσιμότητας και κοινωνικού αντίκτυπου.
Συμπερασματικά, το 5G σε διεθνές επίπεδο δεν είναι απλώς μια αναβάθμιση δικτύων ψηφιακών επικοινωνιών, είναι η τεχνολογική βάση πάνω στην οποία θα χτιστούν οι έξυπνες πόλεις του μέλλοντος, βελτιώνοντας την ποιότητα ζωής, την ασφάλεια και τη βιωσιμότητα.
- ΑΠΕ