Οι κανόνες της αναζήτησης αλλάζουν. Και αυτό αναγκάζει πολλές εταιρείες να θέσουν στον εαυτό τους ένα θεμελιώδες ερώτημα: Πώς μπορούν να μας «βλέπουν» πλέον και να μας βρίσκουν οι καταναλωτές;
Εδώ και δύο δεκαετίες, οι εταιρείες βασίζονται στη βελτιστοποίηση για μηχανές αναζήτησης -τα περίφημα SEO- για να διεκδικήσουν την προσοχή των πελατών στο διαδίκτυο — προσαρμόζοντας λέξεις-κλειδιά και backlinks για να ανέβουν στις κατατάξεις της Google.
Τώρα, καθώς συστήματα AI όπως το ChatGPT και το Claude απαντούν όλο και πιο συχνά απευθείας σε ερωτήσεις, η ορατότητα εξαρτάται λιγότερο από την κατάταξη στην πρώτη θέση και περισσότερο από το να αποτελεί κανείς την πηγή που εμπιστεύονται αυτά τα συστήματα.
Οι μισοί καταναλωτές που συμμετείχαν σε έρευνα της McKinsey τον Αύγουστο του 2025 αναζητούσαν συγκεκριμένα μηχανές αναζήτησης που βασίζονται στην τεχνητή νοημοσύνη. Και μέχρι το 2028, σύμφωνα με τις προβλέψεις της McKinsey, οι άνθρωποι θα ξοδέψουν 750 δισεκατομμύρια δολάρια σε αγαθά και υπηρεσίες που θα βρουν μέσω αναζητήσεων που βασίζονται στην AI.
Όπως αναφέρει η Wall Stree Journal, όλα αυτά σημαίνουν ότι οι εταιρείες ίσως χρειαστεί να βρουν νέους τρόπους για να τραβήξουν την προσοχή. Σε αντίθεση με το Google, η AI δεν διαθέτει σταθερά πρότυπα αναζήτησης που μπορούν να ακολουθήσουν οι εταιρείες. Αντιθέτως, είναι πολύ δύσκολο να προβλέψει κανείς ποιους ιστότοπους θα χρησιμοποιήσει ή θα προτείνει η AI όταν απαντά σε μια ερώτηση.
Το μεταβαλλόμενο τοπίο έχει σημασία και για τους καταναλωτές που χρησιμοποιούν την αναζήτηση. Για πολύ καιρό, η εμπειρία των ανθρώπων στο διαδίκτυο διαμορφωνόταν από το SEO και τις τακτικές που χρησιμοποιούν οι εταιρείες για να βελτιώσουν την κατάταξή τους. Τώρα, η διαδικτυακή εμπειρία ενδέχεται να επηρεάζεται από πολύ διαφορετικά πρότυπα: τον τρόπο με τον οποίο οι εταιρείες παρουσιάζουν τις πληροφορίες τους στην τεχνητή νοημοσύνη. Και η κατανόηση αυτών των τακτικών θα βοηθήσει τους καταναλωτές να λαμβάνουν καλύτερες απαντήσεις.
Η σημασία των SEO
Αν και η αναζήτηση με τεχνητή νοημοσύνη αναπτύσσεται ραγδαία, πολλοί εξακολουθούν να χρησιμοποιούν τις παραδοσιακές μηχανές αναζήτησης και να κάνουν κλικ σε συνδέσμους. Ακόμη και όταν οι χρήστες χρησιμοποιούν το ChatGPT ή άλλα μεγάλα γλωσσικά μοντέλα (LLM), τα chatbots συχνά πραγματοποιούν παραδοσιακές αναζητήσεις στο διαδίκτυο στο παρασκήνιο — ακόμα κι αν δεν δίνουν προτεραιότητα στα ίδια αποτελέσματα με τις συμβατικές μηχανές αναζήτησης.
Το συμπέρασμα είναι ότι οι βασικές αρχές του SEO εξακολουθούν να έχουν σημασία. «Αυτό δεν είναι το τέλος του SEO», εξηγεί στη WSJ η Kelly Cutler, αναπληρώτρια καθηγήτρια ψηφιακού μάρκετινγκ και οπτικής επικοινωνίας στο Northwestern University. «Αλλά η επόμενη εξέλιξή του».
Οι ειδικοί υποστηρίζουν ότι η AI δίνει προτεραιότητα σε πλήθος κριτικών και σχολίων πελατών, αντλώντας σε μεγάλο βαθμό από ιστότοπους όπως το Reddit, το G2 και το Quora. Για παράδειγμα, το Reddit είναι η βασική πηγή του ChatGPT για τα ηλεκτρονικά είδη ευρείας κατανάλωσης, ακολουθούμενο από το Tom’s Guide και στη συνέχεια από τη Wikipedia, σύμφωνα με την εταιρεία λογισμικού μάρκετινγκ Semrush.
«Η αναζήτηση με AI είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με το περιεχόμενο που δημιουργούν οι χρήστες, δηλαδή με αυτά που λένε οι καταναλωτές για το εκάστοτε brand», πρόσθεσε και ο Andrew Warden, διευθυντής μάρκετινγκ της Semrush. «Η τεχνητή νοημοσύνη δίνει προτεραιότητα στην εμπειρία από πρώτο χέρι, στη συγκεκριμένη πληροφορία και στις συζητήσεις που ανανεώνονται συνεχώς. Έτσι, όσο μεγαλύτερη είναι η δραστηριότητα γύρω από τη μάρκα σας, τόσο πιο πιθανό είναι να βρεθείτε στο επίκεντρο της συζήτησης».
Ανατροπή με AI
Στο παραδοσιακό SEO, οι τεχνικές που απέδιδαν για το Google συνήθως απέδιδαν και για το Bing, το Yahoo και άλλες μηχανές αναζήτησης, ενώ ό,τι λειτουργούσε για ιστότοπους ενός κλάδου συνήθως λειτουργούσε και σε άλλους. Η AI όμως τα ανατρέπει όλα αυτά.
«Όλες οι πλατφόρμες έχουν διαφορετική στάθμιση των παραγόντων», εξηγεί και ο James Cadwallader, συνιδρυτής και διευθύνων σύμβουλος της Profound, μιας εταιρείας που επικεντρώνεται στο να βοηθά τις μάρκες να αποκτήσουν ορατότητα στην αναζήτηση με τεχνητή νοημοσύνη. «Το Gemini αντλεί από τα αποτελέσματα του YouTube πολύ περισσότερο από ό,τι το ChatGPT, για παράδειγμα.» Το Gemini βασίζεται επίσης σε ένα ευρύτερο φάσμα πηγών από ό,τι άλλες πλατφόρμες, λέει.
Ο παλιός κόσμος του SEO ταράζονταν κάθε φορά που η Google άλλαζε τον αλγόριθμο αναζήτησής της. Στρατηγικές που παλαιότερα λειτουργούσαν, ξαφνικά προκαλούσαν τεράστια πτώση στην επισκεψιμότητα. Όμως τα μοντέλα AI ενημερώνονται πολύ πιο συχνά: κατά μέσο όρο κάθε 17 ημέρες, σύμφωνα με τον Jesse Dwyer, διευθυντή επικοινωνίας της εταιρείας τεχνητής νοημοσύνης Perplexity, και αυτός ο ρυθμός θα αυξηθεί καθώς τα μοντέλα AI θα ενημερώνονται όλο και περισσότερο αυτόματα. Επομένως, αυτό που λειτουργεί σήμερα μπορεί να μην λειτουργεί ούτε σε λίγες εβδομάδες από τώρα, πόσο μάλλον σε λίγα χρόνια.
«Το 2025 υπήρξαν περισσότερες ενημερώσεις μοντέλων από ό,τι ενημερώσεις αλγορίθμων της Google από το 2018», διευκρινίζει ο Dwyer.
Οι κανόνες του παιχνιδιού
Στην παραδοσιακή αναζήτηση, οι κανόνες του παιχνιδιού ήταν απλοί και η επιτυχία ήταν εύκολο να ποσοτικοποιηθεί: πού εμφανιζόταν η Χ εταιρεία στα αποτελέσματα αναζήτησης και πόσοι χρήστες έκαναν κλικ σε αυτήν. Η αναζήτηση με τεχνητή νοημοσύνη, ωστόσο, είναι πολύ πιο δύσκολο να μετρηθεί. Πολλοί χρήστες λαμβάνουν τις απαντήσεις τους από την τεχνητή νοημοσύνη και δεν μεταβαίνουν ποτέ στον ιστότοπο μιας εταιρείας. Επιπλέον, τα αποτελέσματα αναζήτησης με ΑΙ παρουσιάζουν τεράστιες διακυμάνσεις.
Ο Dwyer της Perplexity προσθέτει ότι η αναζήτηση με τεχνητή νοημοσύνη συγκεντρώνει πολύ περισσότερες πληροφορίες για το άτομο που θέτει την ερώτηση, καθιστώντας τα αποτελέσματα της αναζήτησης εξαιρετικά εξατομικευμένα για κάθε χρήστη και, ως εκ τούτου, δύσκολο να προβλεφθούν ή να μετρηθούν.