Η παγκόσμια αγορά smartphones και προσωπικών υπολογιστών βρίσκεται αντιμέτωπη με μια ασυνήθιστη εξέλιξη: οι πωλήσεις σε τεμάχια υποχωρούν, αλλά τα έσοδα των μεγαλύτερων κατασκευαστών αυξάνονται. Η αιτία βρίσκεται στην εκτίναξη του κόστους των τσιπ μνήμης, καθώς η έκρηξη των επενδύσεων στην τεχνητή νοημοσύνη απορροφά τεράστιες ποσότητες DRAM και SSD και περιορίζει την προσφορά για τις καταναλωτικές συσκευές.
Σύμφωνα με τους αναλυτές αγοράς της IDC, οι παγκόσμιες αποστολές smartphones αναμένεται να μειωθούν κατά 16,7% το 2026, στη μεγαλύτερη ετήσια πτώση που έχει καταγραφεί ποτέ. Παρά τη συρρίκνωση του όγκου, η συνολική αξία της αγοράς αναμένεται να αυξηθεί κατά 6,3%, στα 613 δισ. δολάρια, καθώς οι υψηλότερες τιμές αντισταθμίζουν την απώλεια πωλήσεων. Η μέση τιμή πώλησης ενός smartphone προβλέπεται να αυξηθεί κατά 27,6%, στα 581 δολάρια, σύμφωνα με την Wall Street Journal.
Η Gartner δίνει επίσης μια εικόνα μεγάλης αναδιάρθρωσης της αγοράς. Προβλέπει πτώση 10,4% στις αποστολές PCs και 8,4% στα smartphones το 2026, ενώ εκτιμά ότι οι τιμές των DRAM και SSD θα αυξηθούν συνολικά κατά 130% μέχρι το τέλος του έτους. Αυτό θα μπορούσε να οδηγήσει σε αύξηση περίπου 17% στις τιμές των PCs και 13% στα smartphones.
Το αποτέλεσμα είναι ότι οι κατασκευαστές μετακυλούν μεγάλο μέρος του αυξημένου κόστους στους καταναλωτές. Η Apple έχει αυξήσει τις τιμές σε ορισμένα Mac και iPad, ενώ τα νέα iPhone διατίθενται επίσης ακριβότερα, με την κορυφαία κατηγορία να αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία. Η Samsung ακολουθεί αντίστοιχη στρατηγική. Ήδη στο πρώτο τρίμηνο του 2026 η Samsung κατέγραψε αύξηση περίπου 23% στη μέση τιμή των smartphones, ενώ η μέση τιμή της μνήμης αυξήθηκε κατά περίπου 146%.
Το ιδιαίτερο πλεονέκτημα της Samsung στα τσιπ
Η Samsung έχει μάλιστα ένα ιδιαίτερο πλεονέκτημα: δεν είναι μόνο κατασκευαστής συσκευών, αλλά και ένας από τους μεγαλύτερους παραγωγούς τσιπ μνήμης παγκοσμίως. Στο δεύτερο τρίμηνο του 2026 ανακοίνωσε έσοδα 171,5 τρισ. γουόν και λειτουργικά κέρδη 89,5 τρισ. γουόν, με τον τομέα Memory να καταγράφει ιστορικό ρεκόρ λόγω της ισχυρής ζήτησης από την τεχνητή νοημοσύνη και των υψηλότερων τιμών.
Για τους μικρότερους κατασκευαστές, όμως, η εικόνα είναι πολύ δυσκολότερη. Οι Xiaomi, Oppo και Vivo έχουν επίσης αυξήσει τις τιμές ορισμένων φθηνότερων μοντέλων, με αποτέλεσμα να πλησιάζουν πλέον την τιμολογιακή περιοχή όπου ανταγωνίζονται απευθείας τη Samsung. Παράλληλα, οι κατασκευαστές PCs αντιμετωπίζουν παρόμοιο πρόβλημα. Η IDC αναφέρει ότι οι Lenovo, Dell και HP έχουν προχωρήσει σε αυξήσεις τιμών της τάξης του 15%-20%.
Ιδιαίτερα ευάλωτη είναι η αγορά των οικονομικών laptops. Η Gartner εκτιμά ότι το τμήμα των PCs κάτω των 500 δολαρίων μπορεί να εξαφανιστεί έως το 2028, καθώς οι χαμηλές τιμές δεν αφήνουν πλέον αρκετό περιθώριο στους κατασκευαστές για να απορροφήσουν το κόστος της μνήμης.
Η εξέλιξη αυτή αλλάζει και τον κύκλο ανανέωσης των συσκευών. Όσο ακριβότερα γίνονται τα smartphones και οι υπολογιστές, τόσο περισσότεροι καταναλωτές και επιχειρήσεις θα κρατούν τις υπάρχουσες συσκευές τους για μεγαλύτερο διάστημα. Η Gartner εκτιμά ότι μέχρι το τέλος του 2026 η διάρκεια ζωής των PCs θα αυξηθεί κατά 15% για τις επιχειρήσεις και 20% για τους καταναλωτές.
Οι κατασκευαστές πρέπει να πείσουν τους καταναλωτές για τις μεγαλύτερες τιμές
Αυτό σημαίνει ότι οι εταιρείες δεν μπορούν πλέον να βασίζονται αποκλειστικά στην αύξηση των πωλήσεων σε τεμάχια. Πρέπει να πείσουν τους πελάτες ότι οι νέες συσκευές προσφέρουν αρκετή πρόσθετη αξία ώστε να δικαιολογείται η υψηλότερη τιμή. Η τεχνητή νοημοσύνη εξελίσσεται έτσι σε βασικό εργαλείο διαφοροποίησης: AI PCs, τοπική επεξεργασία AI και πιο προηγμένες δυνατότητες στα smartphones χρησιμοποιούνται για να δημιουργήσουν λόγους αναβάθμισης.
Η Apple διαθέτει επιπλέον ένα σημαντικό πλεονέκτημα: το οικοσύστημα των παρόχων κινητής τηλεφωνίας. Οι υψηλότερες τιμές μπορούν να αντισταθμιστούν εν μέρει από μεγαλύτερες επιδοτήσεις και trade-in προγράμματα των εταιρειών τηλεπικοινωνιών, οι οποίες έχουν συμφέρον να μεταφέρουν τους πελάτες σε ακριβότερα και πιο κερδοφόρα συμβόλαια.
Το μοντέλο, ωστόσο, δεν είναι χωρίς κινδύνους. Η αυξημένη εξάρτηση από χρηματοδότηση, οι πιέσεις στα διαθέσιμα εισοδήματα και η ανάπτυξη της αγοράς μεταχειρισμένων και ανακατασκευασμένων συσκευών μπορούν να περιορίσουν περαιτέρω τη ζήτηση.
Η βασική αλλαγή, επομένως, είναι ότι η αγορά συσκευών μετατρέπεται από παιχνίδι όγκου σε παιχνίδι αξίας. Οι μεγάλες εταιρείες προσπαθούν να προστατεύσουν τα έσοδα και τα περιθώριά τους μέσω υψηλότερων τιμών, premium μοντέλων και AI χαρακτηριστικών, ακόμη κι αν αυτό σημαίνει ότι θα πουλούν λιγότερες συσκευές. Το μεγάλο ερώτημα είναι πόσο καιρό οι καταναλωτές θα είναι διατεθειμένοι να πληρώνουν το τίμημα.