Αντιμέτωπος με σκληρή ανάκριση σε δικαστήριο του Λος Άντζελες βρέθηκε ο Μαρκ Ζάκερμπεργκ, κατά την εκδίκαση μιας ιστορικής αγωγής που υποστηρίζει ότι τα social media είναι εθιστικά για τα παιδιά.
Στο πλαίσιο αυτό, ο επικεφαλής της Big Tech πήρε θέση σχετικά με το αν τα προϊόντα της εταιρείας προκαλούν τελικά εθισμό στα παιδιά, επισημαίνοντας πως αγνόησε τις ανησυχίες του προσωπικού και 18 εμπειρογνωμόνων σχετικά με την ευημερία των εφήβων και αρνήθηκε την απαγόρευση των φίλτρων ομορφιάς στο Instagram, επειδή τον απασχολούσε η «ελεύθερη έκφραση».
Η υπόθεση του Λος Άντζελες είναι η πρώτη από μια σειρά εννέα υποθέσεων προσωπικής βλάβης που θα εκδικαστούν από δικαστήριο με ενόρκους
Το Instagram ανέστειλε προσωρινά τα φίλτρα ομορφιάς για να πραγματοποιήσει μια αναθεώρηση των λειτουργιών το 2019. Και οι 18 εμπειρογνώμονες που προσέλαβε η Meta κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι τα φίλτρα αυτά αποτελούν πρόβλημα για την ευημερία τους.
Ο Ζάκερμπεργκ εξήγησε στο δικαστήριο ότι υπήρχε «υψηλό όριο» για την απόδειξη της βλάβης, χαρακτηρίζοντας τους περιορισμούς «πατερναλιστικούς» και «υπερβολικούς», προσθέτοντας ότι «ήθελε να λάβει την απόφαση υπέρ της δυνατότητας των ανθρώπων να εκφράζονται».
Η υπόθεση έρχεται σε μια περίοδο που οι πλατφόρμες κοινωνικών μέσων αντιμετωπίζουν την αποτίμηση του κατά πόσον θα υποστούν νομικές συνέπειες από ισχυρισμούς ότι τα προϊόντα τους είναι επιβλαβή για τους νέους, προκαλώντας συγκρίσεις με την καταστολή της δεκαετίας του 1990 κατά των μεγάλων καπνοβιομηχανιών.
Η δίκη στο Λος Άντζελες αφορά μια σειρά δοκιμαστικών υποθέσεων που θα καθορίσουν την κατεύθυνση για μια μεγαλύτερη ομάδα παρόμοιων ισχυρισμών — οι οποίοι υποστηρίζουν ότι οι πλατφόρμες των μεγάλων τεχνολογικών εταιρειών προκαλούν σωματική βλάβη αναπτύσσοντας σκόπιμα εθιστικά προϊόντα.
Η «ελευθερία του λόγου»
Εσωτερικά έγγραφα που αναφέρονται στην υπόθεση δείχνουν ότι η Meta γνώριζε ότι τα φίλτρα ομορφιάς μπορούσαν να ενθαρρύνουν τη δυσμορφία του σώματος και άλλα προβλήματα υγείας στους εφήβους. Ο επικεφαλής της δήλωσε ότι η απόφαση να τα επαναφέρει είχε περισσότερο να κάνει με ανησυχίες σχετικά με την ελευθερία της έκφρασης παρά με οικονομικά κίνητρα.
Ενώ ο δισεκατομμυριούχος έχει προσεγγίσει πολιτικά τον Ντόναλντ Τραμπ από την επανεκλογή του προέδρου των ΗΠΑ, αναθεωρώντας τον έλεγχο περιεχομένου της Meta με έμφαση στην «ελευθερία του λόγου».
Ο Μαρκ Ζάκερμπεργκ κατέθεσε ότι η εταιρεία έλαβε μέτρα για να απομακρύνει τα άτομα κάτω των 13 ετών από την πλατφόρμα, αλλά αναγνώρισε ότι αυτό ήταν «δύσκολο να προσδιοριστεί» λόγω του αριθμού των ατόμων που ψεύδονται σχετικά με την ηλικία τους.
Χιλιάδες άτομα, σχολικές περιφέρειες και γενικοί εισαγγελείς έχουν καταθέσει παρόμοιες αγωγές κατά των πλατφορμών κοινωνικών μέσων, ζητώντας αποζημίωση και αλλαγές στο σχεδιασμό
Αναγκάστηκε να αντικρούσει εσωτερικά μηνύματα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου και έγγραφα μεταξύ 2013 και 2022, στα οποία ο ίδιος και άλλοι υπάλληλοι της Meta δήλωναν ρητά ότι η αύξηση του χρόνου που περνούσαν οι χρήστες στην πλατφόρμα ήταν ένας στόχος ή ένα ορόσημο που περιλαμβανόταν μεταξύ των εφήβων χρηστών.
Ο Ζάκερμπεργκ κατέθεσε ότι η εταιρεία δεν θέτει πλέον εσωτερικούς στόχους σχετικά με τον χρόνο που αφιερώνεται στις πλατφόρμες κοινωνικών μέσων της Meta, εστιάζοντας αντίθετα στη «χρησιμότητα» και την «αξία» για τους χρήστες μακροπρόθεσμα.
«Εστιάζω στην οικοδόμηση μιας βιώσιμης κοινότητας», σημείωσε στο δικαστήριο, προσθέτοντας ότι η εταιρεία έχει αλλάξει στρατηγική και δεν εστιάζει πλέον στον χρόνο που αφιερώνεται.
Η πολύκροτη υπόθεση του Λος Άντζελες
Η ήττα στην υπόθεση του Λος Άντζελες θα αποτελέσει σημαντικό πλήγμα για τη Meta και τη Google, καθώς θα μπορούσε να δημιουργήσει ένα προηγούμενο για μια πληθώρα παρόμοιων αγωγών.
Χιλιάδες άτομα, σχολικές περιφέρειες και γενικοί εισαγγελείς έχουν καταθέσει παρόμοιες αγωγές κατά των πλατφορμών κοινωνικών μέσων, ζητώντας αποζημίωση και αλλαγές στο σχεδιασμό.
Σε αυτή την πρώτη υπόθεση, η ενάγουσα, μια 20χρονη γνωστή μόνο ως KGM, υποστηρίζει ότι εθίστηκε στο Instagram της Meta και στο YouTube της Google κατά τη διάρκεια της παιδικής της ηλικίας, με αποτέλεσμα να εμφανίσει προβλήματα ψυχικής υγείας, όπως άγχος και κατάθλιψη.
Ήδη η Snap και η TikTok κατέληξαν σε συμβιβασμό με την ίδια ενάγουσα για ένα μη δημοσιοποιημένο ποσό λίγο πριν η υπόθεση φτάσει στο δικαστήριο.
Το προσωπικό της εταιρείας εκτιμούσε ότι το 2015 υπήρχαν 4 εκατομμύρια χρήστες κάτω των 13 ετών στο Instagram, περίπου το 30% του συνόλου των παιδιών ηλικίας 10-12 ετών στις ΗΠΑ
Κάτω των 13 ετών
Ο Mark Lanier, δικηγόρος της KGM, πίεσε τον Ζάκερμπεργκ σχετικά με την κατάθεση που ο διευθύνων σύμβουλος έκανε υπό όρκο κατά τη διάρκεια προηγούμενων ακροάσεων στο Κογκρέσο, όταν δήλωσε ότι τα άτομα κάτω των 13 ετών δεν επιτρέπεται να χρησιμοποιούν το Instagram.
Ο Lanier παρουσίασε ως αποδεικτικό στοιχείο ένα εσωτερικό έγγραφο του 2018, στο οποίο το προσωπικό της εταιρείας εκτιμούσε ότι το 2015 υπήρχαν 4 εκατομμύρια χρήστες κάτω των 13 ετών στο Instagram, περίπου το 30% του συνόλου των παιδιών ηλικίας 10-12 ετών στις ΗΠΑ. Ο Lanier σημείωσε επίσης ότι η εταιρεία ζήτησε τα γενέθλια των υφιστάμενων χρηστών το 2021.
Ο Ζάκερμπεργκ υποστήριξε ότι η εταιρεία έλαβε μέτρα για να απομακρύνει τα παιδιά κάτω των 13 ετών από την πλατφόρμα, αλλά αναγνώρισε ότι αυτό ήταν «δύσκολο να προσδιοριστεί» λόγω του αριθμού των ατόμων που ψεύδονται σχετικά με την ηλικία τους.
«Μακάρι να είχαμε φτάσει εκεί νωρίτερα», είπε, προσθέτοντας ότι η εταιρεία «βρίσκεται τώρα στη σωστή θέση» και θα προσθέσει περισσότερα εργαλεία για να αντιμετωπίσει αυτό το ζήτημα στο μέλλον.
Ο διευθύνων σύμβουλος της Meta Platforms, Μαρκ Ζάκερμπεργκ, αποχωρεί από το δικαστήριο μετά την κατάθεσή του στη δίκη του Λος Άντζελες όπου κατηγοούνται Meta και YouTube της Google για βλάβη της ψυχικής υγείας των παιδιών μέσω εθιστικών πλατφορμών – REUTERS/Mike Blake
Εθισμός στο Instagram
Εσωτερικά email δείχνουν ότι οι υπάλληλοι αναγνωρίζουν τον πιθανό εθισμό που προκαλεί η κοινωνική πλατφόρμα. «Το IG [Instagram] είναι ναρκωτικό… Είμαστε ουσιαστικά έμποροι», έγραψε ένας ερευνητής σε ένα email, αναφέροντας ότι ο διευθυντής του Instagram, Adam Mosseri, «φρίκαρε» όταν έθεσαν το θέμα της έκκρισης ντοπαμίνης από τη χρήση των κοινωνικών μέσων, όπως σημειώνουν οι FT.
Μια άλλη κατηγορία που προέκυψε ήταν η κατάθεση ενός πρώην ανώτερου στελέχους ασφαλείας, μαζί με εσωτερικά έγγραφα, που ισχυριζόταν ότι η Meta είχε κάποτε μια πολιτική «17x» για λογαριασμούς που εμπλέκονταν σε «εμπορία ανθρώπων για σεξ».
«Αυτό σημαίνει ότι θα μπορούσατε να υποπέσετε σε 16 παραβάσεις για πορνεία και σεξουαλική προσέλκυση, και μετά την 17η παράβαση, ο λογαριασμός σας θα ανασταλεί», δήλωσε ο διευθυντής σε κατάθεσή του.
Η Meta υποστηρίζει ότι η επιστημονική έρευνα δεν υποστηρίζει τον ισχυρισμό ότι τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης είναι εθιστικά και ότι άλλοι παράγοντες θα μπορούσαν να έχουν οδηγήσει στα προβλήματα ψυχικής υγείας της KGM, όπως η οικογενειακή κακοποίηση.
Έχει επισημάνει τις επενδύσεις δισεκατομμυρίων δολαρίων στην ασφάλεια των παιδιών ως απόδειξη ότι δεν έχει αμελήσει. Ανεξάρτητες έρευνες σχετικά με το αν τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης είναι εθιστικά και βλάπτουν την υγεία των παιδιών, έχουν δώσει ανάμεικτα αποτελέσματα.
Έρχονται κι άλλες δίκες για τον Ζάκερμπεργκ
Οι ενάγοντες υποστηρίζουν ότι η υπόθεση δεν αφορά το περιεχόμενο, αλλά τον τρόπο με τον οποίο έχουν σχεδιαστεί οι πλατφόρμες, συμπεριλαμβανομένων χαρακτηριστικών όπως τα «likes» που ενθαρρύνουν την κοινωνική σύγκριση, το «infinite scroll» και τα push notifications.
Η υπόθεση του Λος Άντζελες είναι η πρώτη από μια σειρά εννέα υποθέσεων προσωπικής βλάβης που θα εκδικαστούν από δικαστήριο με ενόρκους. Μια δεύτερη σειρά ομοσπονδιακών υποθέσεων έχει προγραμματιστεί να εκδικαστεί το καλοκαίρι σε άλλο ομοσπονδιακό δικαστήριο της Καλιφόρνιας, με επίκεντρο τις επιπτώσεις της υποτιθέμενης εξάρτησης των παιδιών από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, μεταξύ άλλων, στα σχολεία και τους εκπαιδευτικούς.
Αυτό το μήνα ξεκίνησε ξεχωριστή δίκη για μια υπόθεση που άσκησε το Νέο Μεξικό κατά της Meta, υποστηρίζοντας ότι η πλατφόρμα δεν κατάφερε να αφαιρέσει υλικό σεξουαλικής κακοποίησης παιδιών από τις πλατφόρμες της.