Σε συζήτηση με ιδρυτές ελληνικών νεοφυών επιχειρήσεων τεχνητής νοημοσύνης συμμετείχε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης συμμετείχε, σχετικά με το πρόγραμμα «The Greek AI Accelerator», στο πλαίσιο εκδήλωσης που διοργανώνει η Endeavor Greece στο Ωδείο Αθηνών. «Είμαστε εδώ όχι για να είμαστε ουραγοί, είμαστε εδώ για να είμαστε πρωταγωνιστές, για να μπορούμε να κάνουμε περισσότερα από αυτά που ενδεχομένως θα περίμενε κάποιος από μία μεσαία ευρωπαϊκή χώρα, η οποία μάλιστα στο μυαλό κάποιων εξακολουθεί να είναι “τραυματισμένη” από τις εμπειρίες του παρελθόντος», σημείωσε ο Κυριάκος Μητσοτάκης. Επίσης, προανήγγειλε τη δημιουργία ενός Υπουργείου Ανώτατης Εκπαίδευσης και Καινοτομίας.
Κατά την εκδήλωση παρουσιάστηκαν οι 21 ελληνικές startups οι οποίες επελέγησαν ώστε να λάβουν μέρος στο πρόγραμμα, στο πλαίσιο της στρατηγικής συνεργασίας μεταξύ της κυβέρνησης, της εταιρείας OpenAI και της Endeavor Greece. Οι προκριθείσες εταιρείες θα έχουν πρόσβαση σε τεχνογνωσία, εργαλεία, δίκτυα και χρηματοδότηση ώστε να αναβαθμίσουν τη δραστηριότητά τους στην υπεύθυνη αξιοποίηση της τεχνητής νοημοσύνης και την ενσωμάτωσή της σε υπηρεσίες που αναπτύσσουν.
Τη συζήτηση συντόνισε ο Managing Director της Endeavor Greece Παναγιώτης Καραμπίνης.
Χρειαζόμαστε -και σε αυτό αποδίδω πολύ μεγάλη σημασία, καθώς θα βρεθώ και στις Βρυξέλλες για μια έκτακτη Σύνοδο Κορυφής για την ανταγωνιστικότητα- να εκμεταλλευτούμε πλήρως την ενιαία αγορά
Ολόκληρη η ομιλία Μητσοτάκη
Ακολουθούν οι τοποθετήσεις του Πρωθυπουργού:
Κατά την εισαγωγική του τοποθέτηση, ο Κυριάκος Μητσοτάκης ανέφερε:
«Καταρχάς, σας ευχαριστώ πολύ για την πρόσκληση. Θερμά συγχαρητήρια σε όλες τις εταιρείες οι οποίες επελέγησαν και καταλαβαίνω ότι ήταν μια δύσκολη διαδικασία, διότι υπήρχε πολύ μεγάλο ενδιαφέρον από το οικοσύστημα των ελληνικών νεοφυών επιχειρήσεων να συνεργαστούν με την OpenAI.
Πολλά συγχαρητήρια σε εσάς, την Endeavor, αλλά και σε όσους κατάφεραν να μετατρέψουν μια ιδέα η οποία ουσιαστικά κυοφορήθηκε πριν από κάποιους μήνες, σε ένα πραγματικό project το οποίο αναγνωρίζει αφενός τον δυναμισμό του ελληνικού οικοσυστήματος καινοτομίας και αφετέρου προσφέρει σε πολλές ελληνικές εταιρείες πρόσβαση σε πολύ προχωρημένα μοντέλα, αλλά νομίζω και μια διαδικασία εκπαίδευσης, ενημέρωσης για ζητήματα ασφάλειας τα οποία είναι τόσο σημαντικά πια σήμερα όταν μιλάμε για την τεχνητή νοημοσύνη. Και πιστεύω ότι τα λόγια τα οποία είπε η Laura (Modiano) έχουν πολύ μεγαλύτερη αξία από ό,τι θα μπορούσα να σας πω εγώ.
Εμείς από το 2019 κάναμε μια συνειδητή επιλογή να στηρίξουμε έμπρακτα το οικοσύστημα της καινοτομίας, πιστεύοντας ότι αυτό αποτελεί αδιαπραγμάτευτη προϋπόθεση προκειμένου η Ελλάδα να χτίσει ένα αναπτυξιακό μοντέλο το οποίο θα είναι πραγματικά βιώσιμο και το οποίο θα αγκαλιάζει την καινοτομία και την επιχειρηματικότητα ως κεντρικούς πυλώνες της ανάπτυξής μας. Τα αποτελέσματα νομίζω ότι είναι πολύ θεαματικά.
Αλλά επειδή νομίζω ότι ούτε εγώ ούτε εσείς αρκούμαστε σε αυτά τα οποία έχουμε πετύχει, μπορούμε περισσότερα και καλύτερα. Χρειαζόμαστε ακόμα περισσότερα επιχειρηματικά κεφάλαια τα οποία θα κατευθυνθούν σε ελληνικές startups. Χρειαζόμαστε κεφάλαια τα οποία θα υποστηρίξουν αυτές τις εταιρείες μετά τους πρώτους γύρους χρηματοδότησης. Χρειαζόμαστε μεγαλύτερη πρόσβαση σε υπολογιστική δύναμη και σε υποδομές, όπως αυτές που δημιουργούμε με τον “Δαίδαλο”. Χρειαζόμαστε ένα σαφές κανονιστικό πλαίσιο, το οποίο με σαφήνεια θα καθορίζει τι επιτρέπεται και τι δεν επιτρέπεται.
Χρειαζόμαστε -και σε αυτό αποδίδω πολύ μεγάλη σημασία, καθώς θα βρεθώ και στις Βρυξέλλες για μια έκτακτη Σύνοδο Κορυφής για την ανταγωνιστικότητα- να εκμεταλλευτούμε πλήρως την ενιαία αγορά.
Εσείς ξέρετε, μιλάμε για την ενιαία αγορά, 450 εκατομμύρια καταναλωτές στην Ευρώπη, πλην όμως δεν είναι εύκολο να επιχειρείτε εκτός της Ελλάδος και να εκμεταλλεύεστε αυτή την ενιαία αγορά με τον τρόπο που είχαν οραματιστεί αυτοί που τη σχεδίασαν. Άρα, πρωτοβουλίες όπως αυτό το οποίο αποκαλούμε το “28ο νομικό καθεστώς”, δυνατότητες να μπορείτε να συμμετέχετε σε δημόσιους διαγωνισμούς σε άλλες χώρες -υπάρχουν και σήμερα ακόμα που μιλάμε πραγματικά εμπόδια- είναι στο επίκεντρο και των δικών μου πρωτοβουλιών, ως Έλληνα αλλά και Ευρωπαίου Πρωθυπουργού.
Εγώ, πραγματικά το λέω, χαίρομαι αλλά και συγκινούμαι όταν βλέπω τον δυναμισμό αυτού του οικοσυστήματος. Έχουμε όλα τα στοιχεία για να πετύχουμε: εξαιρετικά δημόσια πανεπιστήμια, πραγματικό ταλέντο, μία φυσική έφεση στην επιχειρηματικότητα. Έχουμε πια τα κεφάλαια, έχουμε τις εταιρείες, τους μη κερδοσκοπικούς Οργανισμούς, όπως η Endeavor, που μπορούν να δημιουργήσουν ένα πλαίσιο το οποίο θα δημιουργήσει τις απαραίτητες συνέργειες.
Έχουμε μια κυβέρνηση η οποία νομίζω ότι προσπαθεί τουλάχιστον να μιλήσει τη γλώσσα σας. Δεν είναι, ξέρετε, πάντα εύκολο όταν μιλάμε για πολύ καινοτόμες τεχνολογίες. Και έχουμε και μια διάθεση, με μια στρατηγική για το ΑΙ που έχουμε, να μπορούμε να σας δώσουμε τη δυνατότητα, αυτό το proof-of-concept, για το οποίο μίλησε η Laura και το οποίο τόση μεγάλη σημασία έχει, να μπορείτε υπό προϋποθέσεις να το κάνετε στην Ελλάδα, χρησιμοποιώντας και δεδομένα του ελληνικού δημοσίου. Ειδικά όταν μιλάμε για θέματα, παραδείγματος χάρη, όπως η υγεία -και χαίρομαι γιατί βλέπω πολλές startups να κινούνται σε αυτόν τον τομέα- είμαστε εδώ για να σας βοηθήσουμε.
Αυτό είναι και το μήνυμα το οποίο θέλω να συγκρατήσετε: ελάτε σε εμάς με ιδέες, πείτε μας πώς μπορούμε να σας είμαστε χρήσιμοι και από εκεί και πέρα πιστεύω ότι όσο θα βλέπουμε και το μέλλον και θα παρατηρούμε την πρόοδο η οποία γίνεται, τόσο περισσότερους νέους ανθρώπους θα μπορέσουμε να προσελκύσουμε, να κάνουμε αυτό το οποίο κάνετε εσείς.
Αλλά σταματώ εδώ, γιατί δεν ήρθα να μιλήσω εγώ, ήρθα βασικά να μιλήσουν τα παιδιά, να μας πουν τις εξαιρετικές τους ιδέες και μετά να προσθέσω και εγώ κάποιες σκέψεις».
Η εκπαίδευση, λοιπόν, της νέας γενιάς στη διαχείριση του χρήματος μπορεί να έχει πολύ σημαντικές επιπτώσεις
Οι startups
Με αφορμή την δραστηριοποίηση startup στην ενημέρωση της νέας γενιάς για τα χρηματοοικονομικά, ο Κυριάκος Μητσοτάκης σχολίασε:
«Μου επιτρέπεις μία παρατήρηση, γιατί βρίσκω συναρπαστικό αυτό το οποίο κάνετε, ειδικά σε μια κοινωνία η οποία πάσχει από σημαντικό χρηματοοικονομικό “αναλφαβητισμό”.
Η εκπαίδευση, λοιπόν, της νέας γενιάς στη διαχείριση του χρήματος μπορεί να έχει πολύ σημαντικές επιπτώσεις και σε ζητήματα που μπορεί να έχουν να κάνουν, ας πούμε, με την ασφαλιστική συμμόρφωση.
Να δώσω ένα απλό παράδειγμα: ελάχιστοι νέοι γνωρίζουν σήμερα ότι με το που θα μπεις στην αγορά εργασίας η επικουρική σου σύνταξη πηγαίνει σε έναν αποταμιευτικό “κουμπαρά” και σε ένα ταμείο το οποίο λέγεται ΤΕΚΑ, θα τοκίζεται και θα σου δώσει τη δυνατότητα να αποκτήσεις μεγαλύτερη σύνταξη.
Εάν το γνώριζαν και αντιλαμβάνονταν τη σημασία αυτής της παρέμβασης, ενδεχομένως να σκέφτονταν δύο φορές την ενδεχομένως δελεαστική πρόταση που μπορεί να τους κάνεις κάποιος εργοδότης, “να σου δώσω και ένα κομμάτι της αμοιβής σου ‘μαύρο’”, άρα να μην καταβληθούν εργοδοτικές εισφορές, γιατί θα αντιληφθούν ότι αυτό το οποίο μπορεί σήμερα να είναι δελεαστικό, τελικά θα τους οδηγήσει σε απώλεια εισφορών και απώλεια σύνταξης κάποια στιγμή στο μέλλον.
Είναι ένας τρόπος με τον οποίον αυτές οι πρωτοβουλίες μπορεί να συνδέονται με μια συνολική οικονομική πολιτική, η οποία θέτει τη βασική γνώση χρηματοοικονομικών κανόνων στο επίκεντρο πολιτικών μας και θεωρώ πραγματικά πάρα πολύ σημαντικό αυτό το οποίο κάνετε».
Το να μιλήσουμε για σύνδεση του δημόσιου πανεπιστημίου με την επιχειρηματικότητα ήταν θέμα ταμπού
Οι ευκαιρίες στους νέους
Για τις ευκαιρίες που προσφέρονται στους νέους σήμερα και για τη σύνδεση πλέον του δημόσιου πανεπιστημίου με την επιχειρηματικότητα, ο Πρωθυπουργός σημείωσε:
«Και έχουμε και διαγωνισμούς, βέβαια, πολλούς διαγωνισμούς επιχειρηματικότητας στα σχολεία, οι οποίοι “αγκαλιάζονται” με πάρα πολύ μεγάλο ενδιαφέρον από τους μαθητές. Το γεγονός ότι αλλάζει πια η κουλτούρα μιας ολόκληρης χώρας, ειδικά ως προς τη νέα γενιά, ότι η επιχειρηματικότητα έχει πλήρως απενοχοποιηθεί, σας διαβεβαιώνω, όταν εγώ ήμουν στην ηλικία σας δεν ήταν έτσι.
Τα ξέρει καλά και ο κ. Πρύτανης. Το να μιλήσουμε για σύνδεση του δημόσιου πανεπιστημίου με την επιχειρηματικότητα ήταν θέμα ταμπού. Ήμασταν τότε ακόμα στην εποχή των καταλήψεων. Και αν εγώ πήγαινα -εγώ έχω πάει στο Μετσόβιο Πολυτεχνείο και έχω “φάει” γιαούρτια και μου έχουν επιτεθεί με λοστούς, σε άλλες εποχές.
Ευτυχώς αυτά τα αφήσαμε πίσω μας και όσο μεγαλύτερος δυναμισμός υπάρχει από τη δική σας κοινότητα, τόσο μεγαλύτερη πίεση στα δημόσια πανεπιστήμια να συνεργαζόμαστε, τόσο περισσότεροι θα βλέπουν την επιχειρηματικότητα ως έναν πολύ ενδιαφέροντα δρόμο επαγγελματικής ενασχόλησης, αλλά και δημιουργίας».
Υπάρχει στην Ευρώπη ένα υπερ-γραφειοκρατικό κανονιστικό πλαίσιο, το οποίο πρέπει να απλοποιηθεί
Η πρωτοβουλία EU-INC
Για τη πρωτοβουλία EU-INC ο Πρωθυπουργός υπογράμμισε:
«Να επαναλάβω αυτό το οποίο είπα και στην εισαγωγική μου τοποθέτηση. Η Ευρώπη δυστυχώς, τα τελευταία χρόνια, υπολείπεται των ΗΠΑ, της Κίνας, σε ζητήματα που αφορούν την ανταγωνιστικότητά της. Και προκειμένου να γεφυρωθεί αυτό το κενό ανταγωνιστικότητας πρέπει να αναληφθούν σε ευρωπαϊκό επίπεδο πολύ συγκεκριμένες πρωτοβουλίες.
Δεν χρειάζεται να “επινοήσουμε τον τροχό”. Αρκεί να διαβάσει κανείς την έκθεση Draghi, την έκθεση Letta, για να αντιληφθεί την κατεύθυνση στην οποία πρέπει να κινηθούμε.
Υπάρχει στην Ευρώπη ένα υπερ-γραφειοκρατικό κανονιστικό πλαίσιο, το οποίο πρέπει να απλοποιηθεί. Νομίζω ο καθένας και η καθεμία από εσάς έχετε τις δικές σας εμπειρίες μέσα από τον δικό σας τομέα δραστηριότητας. Άρα, μια πιο ριζική απλοποίηση ευρωπαϊκού κανονιστικού πλαισίου, κάθετα, ανάλογα με τους τομείς τους οποίους κινείται ο καθένας, είναι απόλυτη προτεραιότητα.
Η Ευρώπη κινείται ήδη σε αυτή την κατεύθυνση. Μια σειρά από νομοθεσίες περνάνε από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Αλλά πρέπει να έχουμε μια αίσθηση ότι στις τελευταίες δεκαετίες έχουμε παράξει περισσότερη κανονιστική γραφειοκρατία από αυτήν που μπορούμε να καταναλώσουμε και ότι αυτή τελικά κρατάει πίσω την ευρωπαϊκή καινοτομία.
Το δεύτερο στο οποίο αναφερθήκαμε είναι η δυνατότητα να μπορεί κανείς να δει την Ευρώπη ως μια ενιαία αγορά και να κινείται στην Ευρώπη, χωρίς να πρέπει κάθε φορά να έρχεται σε επαφή με ρυθμιστικές ή κανονιστικές αρχές σε κάθε κράτος μέλος.
Εδώ θέλω να τονίσω ότι με χαροποιεί πάρα πολύ ότι όλες και όλοι, και όλες οι εταιρείες, δεν κοιτάτε μόνο την Ελλάδα. Γιατί είστε στην Ελλάδα; Είστε στην Ελλάδα γιατί υπάρχει ελληνικό ταλέντο, γιατί υπάρχει ελληνικό οικοσύστημα, γιατί υπάρχει χρηματοδότηση, γιατί υπάρχει mentoring, γιατί υπάρχει ένα πλαίσιο και μια κυβέρνηση που νομίζω ότι καταλαβαίνει αυτά τα οποία θέλετε να κάνετε.
Και γιατί εδώ, επίσης, μπορείτε να εκμεταλλεύεστε τις συνέργειες μεταξύ Διασποράς και ελληνικού ταλέντου. Για πρώτη φορά, πιστεύω, η Ελλάδα καταφέρνει να χτίσει αυτές τις γέφυρες με την ελληνική Διασπορά με τρόπο που να έχει σημαντική προστιθέμενη αξία για την ελληνική οικονομία. Και νομίζω ότι όλες και όλοι είστε τα έμπρακτα παραδείγματα του πώς το ταλέντο εκτός Ελλάδος όταν “παντρευτεί” με το ταλέντο εντός Ελλάδας μπορεί πραγματικά να κάνει θαύματα.
Οπότε και εγώ, στο πλαίσιο του δικού μου ρόλου, οφείλω να βλέπω τον εαυτό μου και ως Έλληνα Πρωθυπουργό που αγωνίζεται να κάνει την Ελλάδα πρωταγωνίστρια στον τομέα της υπεύθυνης χρήσης -τονίζω, το “υπεύθυνης χρήσης”- της τεχνητής νοημοσύνης, ένα τεράστιο εργαλείο παραγωγικότητας για τις επιχειρήσεις αλλά και για τον δημόσιο τομέα.
Ταυτόχρονα, όμως, πρέπει να φορέσω και το ευρωπαϊκό μου “καπέλο” και να δω ως Ευρώπη τι μπορούμε να κάνουμε για να καλύψουμε το χαμένο έδαφος από τις Ηνωμένες Πολιτείες, από την Κίνα, με σεβασμό στις ευρωπαϊκές αξίες.
Να το τονίσω αυτό: η τεχνητή νοημοσύνη πρέπει να είναι ένα εργαλείο το οποίο δεν θα υποκαταστήσει τον άνθρωπο, αλλά θα τον συμπληρώσει, θα τον βοηθήσει να γίνει καλύτερη, να γίνει καλύτερος.
Και αυτή η ευρωπαϊκή φιλοσοφία πρέπει να αποτυπωθεί σε ένα κανονιστικό πλαίσιο, το οποίο από τη μία θα ενθαρρύνει την ευρωπαϊκή επιχειρηματικότητα χωρίς να δημιουργεί εμπόδια, από την άλλη θα βάζει και πλαίσια και κανόνες, όπως ήδη έχουν μπει στην ευρωπαϊκή νομοθεσία, που εκεί που πρέπει να πατηθεί φρένο, θα έχουμε τη δυνατότητα αυτό να το κάνουμε».
Η δημιουργία ενός Υπουργείου Ανώτατης Εκπαίδευσης και Καινοτομίας φιλοδοξεί ακριβώς να ενοποιήσει τον χώρο έρευνας στην Ελλάδα, ο οποίος δυστυχώς σήμερα είναι κατακερματισμένος μεταξύ ερευνητικών κέντρων και ακαδημαϊκών ιδρυμάτων
Η στήριξη της κυβέρνησης
Στο τέλος της συζήτησης, ο Πρωθυπουργός έστειλε το εξής μήνυμα στο οικοσύστημα νεοφυών επιχειρήσεων επαναβεβαιώνοντας ότι η στήριξή του αποτελεί προτεραιότητα για την κυβέρνηση:
«Καταρχάς, να ευχηθώ και εγώ σε ένα χρόνο από τώρα να έχουμε το EU-INC. Είναι στόχος μετρήσιμος, συγκεκριμένος. Και το πρόβλημα στην Ευρώπη πολλές φορές δεν είναι τόσο πρόβλημα στρατηγικής όσο πρόβλημα υλοποίησης. Δεν είναι πάντα εύκολο, όταν βρισκόμαστε 27 σε μια αίθουσα και πρέπει να συμφωνήσουμε όλοι, αλλά νομίζω ότι υπάρχει μια κοινή κατανόηση ότι πρέπει να κινηθούμε σε αυτή την κατεύθυνση.
Το μήνυμα το οποίο θέλω να μεταφέρω είναι ότι εδώ συντελείται κάτι πράγματι πολύ σημαντικό στο οικοσύστημα της καινοτομίας και αποτελεί για την κυβέρνηση κεντρική προτεραιότητα η στήριξή του. Η δημιουργία ενός Υπουργείου Ανώτατης Εκπαίδευσης και Καινοτομίας φιλοδοξεί ακριβώς να ενοποιήσει τον χώρο έρευνας στην Ελλάδα, ο οποίος δυστυχώς σήμερα είναι κατακερματισμένος μεταξύ ερευνητικών κέντρων και ακαδημαϊκών ιδρυμάτων.
Αλλά τελικά η ανάπτυξη θα έρθει από έξυπνους και ταλαντούχους ανθρώπους, οι οποίοι θα δουλέψουν πολύ σκληρά να σκεφτούν κάτι το οποίο έχει πραγματική προστιθέμενη αξία, από χρηματοδότες οι οποίοι θα αναλάβουν το ρίσκο με τα σωστά φορολογικά κίνητρα -και έχουμε δώσει πολλά- για να μπορέσουν να χρηματοδοτήσουν αυτές τις εταιρείες, μια κυβέρνηση η οποία δημιουργεί ένα κανονιστικό πλαίσιο φιλικό προς αυτή την επιχειρηματικότητα και ανθρώπους οι οποίοι θα αφιερώσουν τον χρόνο τους.
Εδώ θέλω να ευχαριστήσω ιδιαίτερα -έχω κάνει και εγώ στο παρελθόν αυτή τη δουλειά- τους μέντορες και τους πιο έμπειρους επιχειρηματίες ή χρηματοδότες ή στελέχη εταιρειών venture capital που θα σας συμβουλεύσουν, θα σας κατευθύνουν, θα μοιραστούν μαζί σας τις δικές τους εμπειρίες για να αποφύγετε τις κοινοτοπίες.
Να κλείσω λέγοντας ότι το γεγονός ότι μπορούμε και υλοποιούμε αυτή τη συνεργασία με έναν κολοσσό, όπως είναι η OpenAI, δείχνει ότι η Ελλάδα πια έχει μπει για τα καλά στον παγκόσμιο χάρτη της τεχνητής νοημοσύνης.
Είμαστε εδώ όχι για να είμαστε ουραγοί, είμαστε εδώ για να είμαστε πρωταγωνιστές, για να μπορούμε να κάνουμε περισσότερα από αυτά που ενδεχομένως θα περίμενε κάποιος από μία μεσαία ευρωπαϊκή χώρα, η οποία μάλιστα στο μυαλό κάποιων εξακολουθεί να είναι “τραυματισμένη” από τις εμπειρίες του παρελθόντος.
Και το μεγαλύτερο μήνυμα αισιοδοξίας είναι ο δικός σας ενθουσιασμός και η δική σας διάθεση να κυνηγήσετε τα όνειρά σας. Και μπορούμε μόνο να είμαστε συνοδοιπόροι σε αυτή την προσπάθεια. Θα κερδίσετε και εσείς, αλλά και η χώρα συνολικά».