Αν έχεις παρακολουθήσει την κουβέντα γύρω από την τεχνητή νοημοσύνη, θα ξέρεις ότι οι μεγάλες εταιρείες ψάχνουν απεγνωσμένα περισσότερη ισχύ και χώρο για τα data centers τους. Τώρα όμως το βλέπουμε να ξεφεύγει από τα όρια της Γης και όλοι να στοχεύουν σε διαστημικά data centers. Η Aetherflux, μια αμερικανική εταιρεία που πειραματίζεται με την αξιοποίηση της ηλιακής ενέργειας στο διάστημα, ανακοίνωσε ότι σκοπεύει να εκτοξεύσει το πρώτο της δορυφορικό data center στις αρχές του 2027. Αυτός θα είναι ο ακρογωνιαίος λίθος σε ένα μεγαλύτερο δίκτυο που η εταιρεία ονομάζει Galactic Brain.
Οι τεχνολογικοί κολοσσοί έχουν αρχίσει να χτυπούν σε τοίχο στα επίγεια data centers. Χρειάζονται ηλεκτρική ενέργεια σε ποσότητες που οι τωρινές υποδομές δεν μπορούν εύκολα να δώσουν. Χρειάζονται επίσης χώρο, κάτι που πολλές περιοχές δεν θέλουν να παραχωρήσουν. Μια λύση που εξετάζουν είναι να μεταφέρουν μέρος αυτής της υπολογιστικής ισχύος σε τροχιά. Εκεί το ρεύμα δεν τελειώνει ποτέ, αφού οι δορυφόροι μπορούν να τραβούν ηλιακή ενέργεια συνεχώς.
Ο Baiju Bhatt, ιδρυτής και CEO της Aetherflux, το είπε ωμά: η κούρσα για την προηγμένη τεχνητή νοημοσύνη είναι κούρσα για υπολογιστική ισχύ και ενέργεια. Δεν πιστεύει ότι τα σημερινά ενεργειακά πλάνα θα καλύψουν τις ανάγκες των εταιρειών έγκαιρα. Η λύση που προτείνει η Aetherflux μεταφέρει τη «σιλικόνη» των chips δίπλα στο φως του ήλιου και παρακάμπτει εντελώς το ηλεκτρικό δίκτυο.
Η Aetherflux δεν κινείται όμως μόνη της. Google, Blue Origin και SpaceX εξετάζουν παρόμοιες ιδέες. Όλοι φαντάζονται δορυφόρους γεμάτους φωτοβολταϊκά πάνελ, που θα τροφοδοτούν chips AI χωρίς να ανησυχούν για δύση του ήλιου ή για υπερθέρμανση. Η Aetherflux στηρίζεται και σε άλλη τεχνολογία που ήδη αναπτύσσει, όπου δορυφόροι μπορούν να στέλνουν ηλιακή ενέργεια στη Γη μέσω laser. Ναι, ακούγεται σαν επιστημονική φαντασία, αλλά αυτός είναι ο στόχος.
Η Google αποκάλυψε πρόσφατα μια μελέτη για το Project Suncatcher, που προβλέπει δορυφόρους γεμάτους AI chips. Ο Jeff Bezos δήλωσε ότι βλέπει μεγάλα data centers να λειτουργούν στο διάστημα μέσα στην επόμενη δεκαπενταετία, ενώ η SpaceX του Elon Musk θέλει να χρησιμοποιήσει μέρος του στόλου των Starlink για εργασίες AI.
Στο μεταξύ, τα επίγεια data centers συναντούν όλο και μεγαλύτερη αντίδραση. Οι εγκαταστάσεις καταναλώνουν τεράστιες ποσότητες ρεύματος, κάτι που πιέζει τις τιμές και οδηγεί πολλές περιοχές σε νέες υποδομές φυσικού αερίου. Χρειάζονται επίσης πολύ νερό για ψύξη, μια άλλη πληγή. Από το 2023 δεκάδες έργα σε όλη την Αμερική πάγωσαν λόγω αντιδράσεων. Η CBRE σημειώνει ότι οι περιορισμοί στην παραγωγή ρεύματος έχουν γίνει ο βασικός λόγος που σταματά η ανάπτυξη data centers παγκοσμίως.
Φυσικά, η ιδέα των data centers στο διάστημα δεν έρχεται χωρίς εμπόδια. Η εκτόξευση και λειτουργία τέτοιων δορυφόρων κοστίζει ακόμα πολύ. Τα chips πρέπει να αντέχουν υψηλότερη ακτινοβολία και οι εταιρείες πρέπει να εξασφαλίσουν ότι οι δορυφόροι δεν θα συγκρούονται σε μια όλο και πιο γεμάτη τροχιά. Αυτές οι λεπτομέρειες μπορεί να καθυστερήσουν τα σχέδια, αλλά οι εταιρείες δείχνουν αποφασισμένες.