Εδώ και μήνες, οι επενδυτές ανησυχούν όλο και περισσότερο για τον τρόπο με τον οποίο η τεχνητή νοημοσύνη ενδέχεται να μεταμορφώσει την οικονομία. Την περασμένη εβδομάδα, αυτές οι ανησυχίες μεταφέρθηκαν ξαφνικά στην χρηματιστηριακή αγορά, υπογραμμίζει σε ανάλυσή του το Bloomberg.
Υπεύθυνη για αυτό ήταν η strartup τεχνητής νοημοσύνης Anthropic, η οποία κυκλοφόρησε νέα εργαλεία σχεδιασμένα για την αυτοματοποίηση εργασιών σε διάφορους κλάδους, από νομικές και υπηρεσίες δεδομένων έως χρηματοοικονομική έρευνα. Οι ανακοινώσεις αυτές προκάλεσαν φόβους ότι οι καινοτομίες θα καταστρέψουν αμέτρητες επιχειρήσεις. Ως αντίδραση, οι επενδυτές ξεπούλησαν ένα ευρύ φάσμα μετοχών, από την Expedia Group έως την Salesforce και την London Stock Exchange Group.
Η strartup τεχνητής νοημοσύνης Anthropic, η οποία κυκλοφόρησε νέα εργαλεία σχεδιασμένα για την αυτοματοποίηση εργασιών σε διάφορους κλάδους, από νομικές και υπηρεσίες δεδομένων έως χρηματοοικονομική έρευνα και οι ανακοινώσεις αυτές προκάλεσαν φόβους ότι οι καινοτομίες θα καταστρέψουν αμέτρητες επιχειρήσεις.
Μέχρι την Παρασκευή, οι αγοραστές που εκμεταλλεύτηκαν την πτώση των τιμών παρενέβησαν, βοηθώντας το ευρέως παρακολουθούμενο iShares Expanded Tech-Software Sector ETF, γνωστότερο με το σύμβολο IGV, να ανακάμψει από την πτώση 12% που είχε σημειώσει στις τέσσερις προηγούμενες συνεδριάσεις. Ωστόσο, για τους εξαντλημένους επαγγελματίες της Wall Street, ταραγμένους από τις ημέρες της ασταθούς διαπραγμάτευσης, το μήνυμα ήταν σαφές: Αυτή είναι η νέα πραγματικότητα.
«Τα πράγματα εξελίσσονται κάθε εβδομάδα, κάθε μέρα», δήλωσε στο Bloomberg ο Daniel Newman, διευθύνων σύμβουλος της Futurum Group. «Ο κύκλος των εταιρειών που ενδέχεται να επηρεαστούν από την τεχνητή νοημοσύνη θα μεγαλώνει καθημερινά».
Νέα εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης από την startup Anhtropic προκαλούν πτώση σε μια σειρά μετοχών
Ακόμη και με την ανάκαμψη στο τέλος της εβδομάδας, η ζημιά ήταν σοβαρή. Οι μετοχές της Thomson Reuters που είναι εισηγμένες στον Καναδά έπεσαν κατά 20% την εβδομάδα αυτή, η μεγαλύτερη πτώση που έχουν σημειώσει ποτέ. Η εταιρεία χρηματοοικονομικών ερευνών Morningstar κατέγραψε την χειρότερη εβδομάδα της στο χρηματιστήριο από το 2009. Οι κατασκευαστές λογισμικού HubSpot, Atlassian και Zscaler έπεσαν κατά περισσότερο από 16% έκαστη.
Aπώλειες 611 δισ. δολαρίων
Συνολικά, 164 μετοχές στους τομείς του λογισμικού, των χρηματοοικονομικών υπηρεσιών και της διαχείρισης περιουσιακών στοιχείων έχασαν 611 δισεκατομμύρια δολάρια σε κεφαλαιοποίηση την περασμένη εβδομάδα.
Το ανατρεπτικό δυναμικό της τεχνητής νοημοσύνης αποτελεί θέμα συζήτησης από την εμφάνιση του ChatGPT της OpenAI στα τέλη του 2022. Ωστόσο, μέχρι την περασμένη εβδομάδα, το μεγαλύτερο μέρος της προσοχής εστιάζονταν στους νικητές. Με εκατοντάδες δισεκατομμύρια δολάρια να δαπανώνται για την ενίσχυση της υπολογιστικής ικανότητας, οι επενδυτές αγόρασαν με ενθουσιασμό μετοχές εταιρειών που θεωρούνταν δικαιούχοι αυτής της γενναιοδωρίας, από κατασκευαστές τσιπ και εταιρείες δικτύωσης έως παρόχους ενέργειας και παραγωγούς υλικών.
Αυτή η στρατηγική απέδωσε καρπούς. Ένας δείκτης που παρακολουθεί τις μετοχές που σχετίζονται με τους ημιαγωγούς έχει υπερτριπλασιαστεί από το τέλος του 2022, σε σύγκριση με την άνοδο 61% του IGV και την άνοδο 81% του δείκτη S&P 500.
Ενώ η λεγόμενη «εμπορική πρακτική pick-and-shovel» εξακολουθεί να κερδίζει, ο γρήγορος ρυθμός με τον οποίο νέα εργαλεία εισάγονται στην αγορά από νεοσύστατες εταιρείες όπως η Anthropic και η OpenAI, καθώς και η Google της Alphabet Inc., κάνει την από καιρό θεωρητική αναστάτωση να φαίνεται πολύ πιο επικείμενη. Μόλις τον περασμένο μήνα, η Google κλόνισε τις μετοχές των βιντεοπαιχνιδιών με την κυκλοφορία ενός εργαλείου που μπορεί να δημιουργήσει έναν εμβυθιστικό ψηφιακό κόσμο με απλές εικόνες ή κείμενα. Και μια άλλη κυκλοφορία της Anthropic, ένας βοηθός εργασίας βασισμένος στην υπηρεσία κωδικοποίησης Claude, προκάλεσε την πτώση των μετοχών λογισμικού.
Απογητευτικά αποτελέσματα στον κλάδο λογισμικού
Οι εξελίξεις αυτές προστέθηκαν στην αγωνία που τροφοδοτήθηκε από μια σειρά απογοητευτικών εκθέσεων εταιρικών αποτελεσμάτων από κατασκευαστές λογισμικού στα τέλη του περασμένου μήνα. Η μεγαλύτερη ήταν η Microsoft, η οποία έχασε 357 δισεκατομμύρια δολάρια της αγοραίας αξίας της σε μία μόνο ημέρα, αφού η επιβράδυνση της αύξησης των εσόδων στην επιχείρηση cloud computing της πυροδότησε ανησυχίες για τις μεγάλες δαπάνες στην τεχνητή νοημοσύνη. Η ServiceNow έπεσε 10% και η SAP SE έπεσε 15% μετά από παρόμοια ανιαρά αποτελέσματα.
«Αυτοί που μας απογοήτευσαν ήταν οι σταθεροί», δήλωσε ο Τζάκσον Άντερ, αναλυτής λογισμικού στην KeyBanc. «Αν τα αποτελέσματά σας και οι προβλέψεις σας δεν είναι ικανοποιητικά, τότε αναρωτιέται κανείς: Πόση εμπιστοσύνη πρέπει να έχουμε για τον υπόλοιπο τομέα;»
Αν και πολλά νέα ονόματα υπέστησαν ζημίες την περασμένη εβδομάδα, λίγα έχουν πληρώσει το τίμημα τιμωρηθεί στο βαθμό που έχουν πληρώσει οι παραδοσιακοί κατασκευαστές λογισμικού, οι οποίοι βρίσκονται υπό πίεση από πέρυσι. Η Salesforce, η οποία κατέχει τη δημοφιλή υπηρεσία συνεργασίας ομάδων Slack, έχει υποχωρήσει κατά 48% από το ρεκόρ υψηλό του Δεκεμβρίου 2024.
Η ServiceNow, που κατασκευάζει λογισμικό για λειτουργίες ανθρώπινου δυναμικού και τεχνολογίας πληροφοριών, έχει υποχωρήσει κατά 57% από το υψηλό που σημείωσε τον Ιανουάριο του 2025.
«Υποψιάζομαι ότι ορισμένες εταιρείες θα αντέξουν, θα υιοθετήσουν την τεχνητή νοημοσύνη και θα ευημερήσουν, αλλά άλλες θα υποστούν μόνιμη διαταραχή στα επιχειρηματικά τους μοντέλα ή στις προοπτικές τους», δήλωσε ο Jim Awad, ανώτερος διευθύνων σύμβουλος της Clearstead Advisors. «Είναι πολύ δύσκολο να γνωρίζουμε ποια είναι ποια αυτή τη στιγμή».
Αυτός ο φόβος κάνει τους επενδυτές να τρέχουν προς την έξοδο. Το λογισμικό είναι μακράν η ομάδα με τις περισσότερες καθαρές πωλήσεις μεταξύ όλων των τομέων από την αρχή του έτους, σύμφωνα με τα στοιχεία του τμήματος prime brokerage της Goldman. Η καθαρή έκθεση των hedge funds στο λογισμικό έφτασε σε ιστορικό χαμηλό κάτω του 3% στις 3 Φεβρουαρίου, από το υψηλό του 18% το 2023.
Ωστόσο, δεν υπάρχουν ουσιαστικά στοιχεία που να υποδηλώνουν επιδείνωση. Στην πραγματικότητα, σύμφωνα με τους αναλυτές της Wall Street, οι προοπτικές για τα κέρδη βελτιώνονται. Τα κέρδη των εταιρειών λογισμικού και υπηρεσιών του S&P 500 προβλέπεται να αυξηθούν κατά 19% το 2026, από 16% που προβλεπόταν πριν από μερικούς μήνες, σύμφωνα με στοιχεία της Bloomberg Intelligence.
Οι εκτιμήσεις για τα κέρδη στον τομέα του λογισμικού κινούνται ανοδικά
«Όλοι υποθέτουν ότι θα υπάρξει κατάρρευση, όσον αφορά τους δείκτες λειτουργίας. Είμαι σκεπτικός σχετικά με αυτό», δήλωσε ο Michael Mullaney, διευθυντής της παγκόσμιας έρευνας αγοράς στη Boston Partners. «Θα μπορούσε να καταλήξει ότι τα κέρδη και τα περιθώρια κέρδους θα είναι καλά, ακόμη και αν υπάρξει διαταραχή. Αν ήμουν διαχειριστής ανάπτυξης, θα αγόραζα την πτώση».
Εν τω μεταξύ, οι αποτιμήσεις συνεχίζουν να γίνονται φθηνότερες. Ένα καλάθι μετοχών λογισμικού που παρακολουθεί η Goldman Sachs έπεσε στο ιστορικά χαμηλό επίπεδο των 21 φορές τα εκτιμώμενα κέρδη, από το υψηλό των 100 και πλέον στα τέλη του 2021, σύμφωνα με στοιχεία που συγκέντρωσε το Bloomberg. Η Salesforce διαπραγματεύεται στα 14 φορές τα αναμενόμενα κέρδη για τους επόμενους 12 μήνες, σε σύγκριση με τον μέσο όρο των 46 την τελευταία δεκαετία.
«Συνεχίζουμε να δοκιμάζουμε το κατώτατο όριο αποτίμησης και στη συνέχεια το ξεπερνάμε», δήλωσε ο Ader της KeyBanc. «Οι άνθρωποι είναι διστακτικοί και διστάζουν να πουν ότι αυτές οι μετοχές είναι πολύ φθηνές, επειδή με βάση τα ιστορικά πολλαπλάσια θα μπορούσατε να έχετε υποστηρίξει αυτό το επιχείρημα σε κάθε σημείο για πολλούς μήνες τώρα, και αυτό δεν θα σας είχε βοηθήσει καθόλου».