Την κατασκευή data centers σε περιοχές με άφθονη και φθηνή ενέργεια επιταχύνει η Κίνα, επιδιώκοντας να μετατρέψει ένα από τα βασικά της πλεονεκτήματα —την πρόσβαση σε ηλεκτρική ενέργεια και φθηνή γη— σε όπλο στην παγκόσμια κούρσα της τεχνητής νοημοσύνης, αναφέρουν οι Financial Times.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η Ουλάνκαμπ (Ulanqab) στην Εσωτερική Μογγολία, μια απομακρυσμένη πόλη που μέχρι πρόσφατα ήταν περισσότερο γνωστή για τη γεωργία της. Σήμερα αποτελεί έναν από τους ταχύτερα αναπτυσσόμενους κόμβους υποδομών AI στην Ασία, με περίπου 89 data centers να έχουν κατασκευαστεί ή να βρίσκονται στον σχεδιασμό. Η συνολική δυναμικότητα που έχει δεσμευθεί στην περιοχή ανέρχεται σε περίπου 15 GW.
Η ανάπτυξη αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης στρατηγικής του Πεκίνου. Η τεχνητή νοημοσύνη θεωρείται εθνική προτεραιότητα, όχι μόνο για την αύξηση της παραγωγικότητας, αλλά και για την ενίσχυση της τεχνολογικής αυτονομίας της χώρας και της διεθνούς επιρροής της.
Σύμφωνα με τη SemiAnalysis, η Κίνα διαθέτει ήδη περίπου 24 GW λειτουργούσας δυναμικότητας data centers, περισσότερα από την υπόλοιπη Ασία μαζί, αλλά λιγότερα από τα 56 GW των ΗΠΑ. Επιπλέον, περίπου 50 GW βρίσκονται υπό κατασκευή ή έχουν ανακοινωθεί.
Η Κίν έχει σχεδιάσει 10 συμπλέγμτα data centers με βάση την ζήτηση και την παροχή ενέργειας
Η Κίνα ποντάρει στην Εσωτερική Μογγολία
Η Ουλάνκαμπ έχει όλα τα χαρακτηριστικά που αναζητούν οι εταιρείες τεχνολογίας. Διαθέτει τεράστια παραγωγή αιολικής ενέργειας, σημαντική ισχύ από άνθρακα, άφθονη και φθηνή γη, αλλά και πολύ ψυχρό κλίμα, το οποίο περιορίζει το κόστος ψύξης των πανίσχυρων υπολογιστικών συστημάτων.
Η Εσωτερική Μογγολία διαθέτει 117 GW εγκατεστημένης αιολικής ισχύος, ενώ η θερμοηλεκτρική της ισχύς φθάνει περίπου τα 130 GW. Η περιοχή έχει, επομένως, σημαντική περίσσεια ηλεκτρικής παραγωγής, την οποία τα data centers μπορούν να απορροφήσουν.
Το κόστος ηλεκτρικής ενέργειας αποτελεί κρίσιμο πλεονέκτημα. Τα data centers στην Ουλάνκαμπ πληρώνουν περίπου 0,36 γιουάν ανά kWh, έναντι άνω των 0,60 γιουάν σε πολλές κινεζικές πόλεις και περίπου 0,80 γιουάν στο Πεκίνο. Παράλληλα, οι αρχές έχουν επιτρέψει σε ορισμένα μεγάλα projects να συνδέονται απευθείας με μονάδες παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, περιορίζοντας τα κόστη μεταφοράς και ορισμένους περιορισμούς του δικτύου.
Το μοντέλο αυτό έρχεται σε αντίθεση με τις ΗΠΑ, όπου η πρόσβαση σε ηλεκτρική ενέργεια και οι συνδέσεις με το δίκτυο έχουν εξελιχθεί σε σημαντικό περιορισμό για την επέκταση των data centers. Η Goldman Sachs εκτιμά ότι η αμερικανική δυναμικότητα θα φθάσει περίπου τα 64 GW στο τέλος του 2026.
Ταχύτητα κατασκευής και χαμηλότερο κόστος
Η Κίνα έχει επίσης πλεονέκτημα στην ταχύτητα κατασκευής. Το κόστος ανάπτυξης data centers στην περιοχή είναι περίπου 20% χαμηλότερο από ό,τι στις μεγάλες κινεζικές πόλεις, ενώ πολλά έργα σχεδιάζεται να ολοκληρωθούν σε μόλις 12-18 μήνες. Η χρήση προκατασκευασμένων τμημάτων, τα οποία συναρμολογούνται σχεδόν σαν «τουβλάκια Lego», μειώνει περαιτέρω τον χρόνο κατασκευής.
Γύρω από τους νέους κόμβους δημιουργείται ήδη ένα ολόκληρο οικοσύστημα. Η Huawei, η Alibaba, η ByteDance, η VNET, η ZData, αλλά και κινεζικές εταιρείες AI όπως η DeepSeek και η Z.ai, έχουν παρουσία στην περιοχή. Παράλληλα, εταιρείες ενέργειας κατασκευάζουν νέες μονάδες παραγωγής δίπλα στα data centers. Η Envision, για παράδειγμα, αναπτύσσει εγκατάσταση που μπορεί να φθάσει τα 2 GW και να τροφοδοτεί έως και 1 εκατ. AI accelerators.
Το Πεκίνο χρησιμοποιεί επίσης φορολογικά και ενεργειακά κίνητρα για να ενθαρρύνει τη χρήση κινεζικών επεξεργαστών αντί των τσιπτης Nvidia. Έτσι, η κατασκευή data centers δεν αποτελεί μόνο επένδυση σε υποδομές, αλλά μέρος της προσπάθειας για μεγαλύτερη τεχνολογική αυτάρκεια.
Όμως, αν και η Κίνα μπορεί γρήγορα να κατασκευάζει κτίρια, να εξασφαλίζει ηλεκτρική ενέργεια και να αναπτύσσει δίκτυα, εξακολουθεί να αντιμετωπίζει σοβαρό περιορισμό στην πρόσβαση στα πιο προηγμένα τσιπ AI. Οι αμερικανικοί περιορισμοί στις εξαγωγές προηγμένων Nvidia τσιπ προς την Κίνα, σε συνδυασμό με τις περιορισμένες δυνατότητες των κινεζικών κατασκευαστών ημιαγωγών, δημιουργούν ένα κρίσιμο σημείο πίεσης.
Έτσι, το μεγάλο ερώτημα για την κινεζική AI υποδομή δεν είναι πλέον μόνο πόσα data centers μπορεί να κατασκευάσει η χώρα, αλλά αν θα διαθέτει αρκετούς προηγμένους επεξεργαστές για να τα γεμίσει. Η Κίνα έχει αποδείξει ότι μπορεί να κινητοποιήσει γη, ενέργεια και κατασκευαστική δυναμικότητα σε πρωτοφανή κλίμακα. Η επόμενη μάχη, όμως, θα κριθεί στην ίδια την καρδιά της τεχνητής νοημοσύνης: στα τσιπ.