Τα 4,1 δισ. ευρώ από την υπόθεση Android ενισχύουν τον προϋπολογισμό της Ένωσης για το 2026, χωρίς να λύνουν τη διαμάχη για το νέο χρηματοδοτικό πλαίσιο
- Το οριστικό πρόστιμο ύψους περίπου 4,1 δισ. ευρώ κατά της Google θα καταγραφεί ως πρόσθετο έσοδο στον προϋπολογισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
- Τα επιπλέον έσοδα μπορούν να μειώσουν τις εισφορές των κρατών-μελών που υπολογίζονται με βάση το Ακαθάριστο Εθνικό Εισόδημά τους.
- Η οικονομική ανάσα δεν αρκεί για να γεφυρώσει τις διαφωνίες γύρω από τον επόμενο πολυετή προϋπολογισμό της ΕΕ για την περίοδο 2028-2034.
Σημαντική ενίσχυση αναμένεται να προσφέρει στον προϋπολογισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης το πρόστιμο-ρεκόρ που επιβλήθηκε στην Google για τις πρακτικές της στο λειτουργικό σύστημα Android.
Το οριστικό ποσό ανέρχεται σε περίπου 4,1 δισ. ευρώ και αποτελεί το μεγαλύτερο πρόστιμο που έχει επιβληθεί από τις ευρωπαϊκές αρχές ανταγωνισμού. Σύμφωνα με το Politico, τα χρήματα θα ενσωματωθούν στον κοινό προϋπολογισμό για το 2026, περιορίζοντας αντίστοιχα τις χρηματοδοτικές ανάγκες που καλύπτονται από τις εθνικές εισφορές.
Η εξέλιξη προσφέρει μια προσωρινή οικονομική ανάσα στις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις, σε μια περίοδο κατά την οποία βρίσκονται σε εξέλιξη δύσκολες διαπραγματεύσεις για τις μελλοντικές δαπάνες και τις νέες πηγές εσόδων της Ένωσης.
Η υπόθεση Android και το πρόστιμο-ρεκόρ
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επέβαλε αρχικά το πρόστιμο τον Ιούλιο του 2018, κρίνοντας ότι η Google είχε καταχραστεί τη δεσπόζουσα θέση του Android προκειμένου να ενισχύσει τη δική της μηχανή αναζήτησης.
Σύμφωνα με την Επιτροπή, η εταιρεία επέβαλλε στους κατασκευαστές κινητών τηλεφώνων και στους παρόχους δικτύων σειρά περιορισμών, μεταξύ των οποίων:
- την προεγκατάσταση της εφαρμογής Google Search και του προγράμματος περιήγησης Chrome ως προϋπόθεση για την πρόσβαση στο Play Store,
- οικονομικά κίνητρα για την αποκλειστική προεγκατάσταση της μηχανής αναζήτησης της Google,
- περιορισμούς στη χρήση εναλλακτικών εκδόσεων του Android.
Η αρχική κύρωση είχε οριστεί στα 4,34 δισ. ευρώ. Το Γενικό Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης επικύρωσε το μεγαλύτερο μέρος της απόφασης το 2022, αλλά μείωσε το πρόστιμο σε περίπου 4,125 δισ. ευρώ.
Στις 2 Ιουλίου 2026, το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης απέρριψε την τελευταία προσφυγή της Google και της μητρικής της Alphabet, καθιστώντας την απόφαση οριστική.
Πώς τα πρόστιμα ενισχύουν τον προϋπολογισμό της ΕΕ
Τα πρόστιμα που επιβάλλει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή σε εταιρείες για παραβιάσεις των κανόνων ανταγωνισμού αποτελούν μέρος των «λοιπών εσόδων» του ευρωπαϊκού προϋπολογισμού.
Στην ίδια κατηγορία περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, οι φόροι επί των αποδοχών των υπαλλήλων των ευρωπαϊκών θεσμών, οι επιστροφές αχρησιμοποίητων κονδυλίων και άλλα έκτακτα έσοδα.
Τα ποσά αυτά δεν κατευθύνονται σε κάποιο συγκεκριμένο πρόγραμμα ούτε χρησιμοποιούνται αποκλειστικά για νέες δαπάνες. Αντίθετα, μειώνουν το ύψος της χρηματοδότησης που πρέπει να προέλθει από τις εισφορές των κρατών-μελών.
Πώς μειώνονται οι εθνικές εισφορές
Οι εθνικές εισφορές που βασίζονται στο Ακαθάριστο Εθνικό Εισόδημα λειτουργούν ως ο μηχανισμός εξισορρόπησης του προϋπολογισμού της ΕΕ.
Αφού υπολογιστούν τα έσοδα από δασμούς, φόρους, πρόστιμα και άλλες πηγές, το ποσό που απομένει για την κάλυψη των εγκεκριμένων δαπανών κατανέμεται μεταξύ των κρατών-μελών ανάλογα με το οικονομικό τους μέγεθος.
Κατά συνέπεια, ένα έκτακτο έσοδο περίπου 4,1 δισ. ευρώ από την Google σημαίνει ότι τα κράτη-μέλη θα χρειαστεί να συνεισφέρουν συνολικά μικρότερο ποσό.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αναμένεται να ενσωματώσει το έσοδο σε έναν από τους επόμενους διορθωτικούς προϋπολογισμούς του 2026. Η τελική προσαρμογή θα πρέπει να εγκριθεί από το Συμβούλιο της ΕΕ και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.
Πόσο μπορεί να εξοικονομήσει η Γερμανία
Η Γερμανία, ως η μεγαλύτερη οικονομία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καλύπτει περίπου το ένα τέταρτο των εισφορών που υπολογίζονται βάσει του Ακαθάριστου Εθνικού Εισοδήματος.
Εφόσον η μείωση κατανεμηθεί αναλογικά, η δημοσιονομική ελάφρυνση για το Βερολίνο θα μπορούσε να προσεγγίσει το 1 δισ. ευρώ.
Αντίστοιχες, μικρότερες μειώσεις αναμένονται για τη Γαλλία, την Ιταλία, την Ισπανία, την Ολλανδία και τα υπόλοιπα κράτη-μέλη, ανάλογα με το μερίδιό τους στη χρηματοδότηση του κοινοτικού προϋπολογισμού.
Η εξέλιξη είναι ευνοϊκή για τις εθνικές κυβερνήσεις, οι οποίες καλούνται να διαχειριστούν αυξημένες δαπάνες για την άμυνα, την ενεργειακή ασφάλεια, την ανταγωνιστικότητα και τη στήριξη των νοικοκυριών.
Πάνω από το 2% του προϋπολογισμού της ΕΕ
Το πρόστιμο της Google αντιστοιχεί σε περισσότερο από το 2% του ετήσιου προϋπολογισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης, γεγονός που αναδεικνύει το ασυνήθιστα μεγάλο μέγεθός του.
Ο κοινοτικός προϋπολογισμός χρηματοδοτεί πολιτικές όπως:
- η Κοινή Αγροτική Πολιτική,
- τα προγράμματα συνοχής και περιφερειακής ανάπτυξης,
- η έρευνα και η καινοτομία,
- η πράσινη και ψηφιακή μετάβαση,
- η διαχείριση των συνόρων και της μετανάστευσης,
- η εξωτερική βοήθεια και η άμυνα.
Παρότι τα 4,1 δισ. ευρώ αποτελούν σημαντικό ποσό, πρόκειται για έκτακτο και μη επαναλαμβανόμενο έσοδο. Δεν μπορεί, επομένως, να αποτελέσει μόνιμη λύση στις αυξανόμενες χρηματοδοτικές ανάγκες της Ένωσης.
Δεν λύνεται η διαμάχη για τον προϋπολογισμό 2028-2034
Η είσπραξη του προστίμου συμπίπτει με τις διαπραγματεύσεις για το επόμενο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο, το οποίο θα καλύψει την περίοδο 2028-2034.
Οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις διαφωνούν τόσο για το συνολικό μέγεθος του προϋπολογισμού όσο και για τον τρόπο χρηματοδότησής του.
Οι ανάγκες έχουν αυξηθεί σημαντικά λόγω:
- της ενίσχυσης της ευρωπαϊκής άμυνας,
- της εξυπηρέτησης του κοινού χρέους του NextGenerationEU,
- της στήριξης της Ουκρανίας,
- της πράσινης και ψηφιακής μετάβασης,
- της ανάγκης ενίσχυσης της ευρωπαϊκής ανταγωνιστικότητας.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει ήδη παρουσιάσει το πλαίσιο των προτάσεών της για τον νέο μακροπρόθεσμο προϋπολογισμό, χωρίς να έχει επιτευχθεί συμφωνία μεταξύ των κρατών-μελών για τις νέες πηγές χρηματοδότησης.
Η πρόταση για φόρο στους ψηφιακούς κολοσσούς
Η Γαλλία συγκαταλέγεται στις χώρες που προωθούν την επιβολή νέας εισφοράς ή ειδικού φόρου στις μεγάλες ψηφιακές εταιρείες.
Μια τέτοια πηγή εσόδων θα μπορούσε να χρηματοδοτεί απευθείας τον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό, περιορίζοντας την εξάρτησή του από τις εθνικές συνεισφορές.
Η πρόταση συναντά, ωστόσο, αντιστάσεις από τη Γερμανία και άλλα κράτη-μέλη, τα οποία ανησυχούν για τον κίνδυνο εμπορικών αντιποίνων από τις Ηνωμένες Πολιτείες και για τις επιπτώσεις στις διατλαντικές οικονομικές σχέσεις.
Η υπόθεση της Google ενισχύει τη συζήτηση γύρω από τη συνεισφορά των αμερικανικών τεχνολογικών ομίλων στα ευρωπαϊκά δημόσια έσοδα, αλλά ένα πρόστιμο για παραβίαση των κανόνων ανταγωνισμού διαφέρει ουσιαστικά από έναν μόνιμο φορολογικό μηχανισμό.
Πρόσθετα έσοδα από τον δασμό στα μικροδέματα
Από την 1η Ιουλίου 2026, η Ευρωπαϊκή Ένωση εφαρμόζει επίσης προσωρινό δασμό 3 ευρώ σε κατηγορίες προϊόντων που περιλαμβάνονται σε μικροδέματα αξίας έως 150 ευρώ και εισάγονται από τρίτες χώρες.
Ο δασμός δεν υπολογίζεται απαραιτήτως μία φορά ανά δέμα, αλλά ανά διαφορετική δασμολογική κατηγορία προϊόντος που περιέχεται σε αυτό.
Το μέτρο στοχεύει κυρίως στην αντιμετώπιση της ταχείας αύξησης των φθηνών εισαγωγών μέσω ηλεκτρονικού εμπορίου και θα παραμείνει σε ισχύ μέχρι να τεθεί σε πλήρη λειτουργία το νέο τελωνειακό σύστημα της ΕΕ.
Τα τελωνειακά έσοδα αποτελούν παραδοσιακό ίδιο πόρο της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Τα κράτη-μέλη παρακρατούν μέρος των ποσών για την κάλυψη του κόστους είσπραξης και αποδίδουν το υπόλοιπο στον κοινό προϋπολογισμό.
Μια σημαντική αλλά προσωρινή οικονομική ανάσα
Το πρόστιμο της Google προσφέρει ουσιαστική ελάφρυνση στις εισφορές των κρατών-μελών και ενισχύει τα διαθέσιμα έσοδα του ευρωπαϊκού προϋπολογισμού για το 2026.
Ταυτόχρονα, αποτελεί σημαντική δικαστική νίκη για την πολιτική ανταγωνισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης απέναντι στους τεχνολογικούς κολοσσούς.
Ωστόσο, η συγκυριακή εισροή δεν αλλάζει το βασικό δημοσιονομικό πρόβλημα: η ΕΕ χρειάζεται σταθερές και προβλέψιμες νέες πηγές εσόδων για να χρηματοδοτήσει τις αυξανόμενες στρατηγικές της προτεραιότητες μετά το 2027.
Η συζήτηση για έναν ευρωπαϊκό ψηφιακό φόρο, νέους ίδιους πόρους και μεγαλύτερες εθνικές εισφορές αναμένεται, συνεπώς, να παραμείνει στο επίκεντρο των διαπραγματεύσεων για τον επόμενο επταετή προϋπολογισμό.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:
- Μost Admired Companies in Greece: Οι εταιρείες που ξεχώρισαν το 2026
- Θεοδωρόπουλος στο -: Η κοινωνία και η αγορά έχουν ανάγκη από ισχυρά και θετικά πρότυπα
- ΙΟΒΕ: Η ανάπτυξη δεν είναι δεδομένη – Το «κακό σενάριο» που μπορεί να διώξει τις επενδύσεις
- Κρίστιαν Χατζημηνάς στο -: H «άυλη αξία» μιας εταιρείας είναι οι άνθρωποί της